Yangon
လိုအပ်သည်များနှင့် မသိတာများအား ဆက်လက်သင်ကြားပေးပါရန် မေတ္တာရပ်ခံအပ်ပါသည်ခင်ဗျာ..............
Tuesday, June 11, 2019
Tuesday, January 22, 2019
Friday, September 21, 2018
တစ္ခုခုဆိုတာနဲ႔
စစ္ဖက္က အာဏာသိမ္းႏိုင္သလား ဆိုတဲ့
ေမးခြန္းမ်ိဳးေတြက သတင္းဌာနေတြနဲ႔
အေတာ္မ်ားမ်ားက လြယ္လြယ္ကူကူ
ေျပာတတ္ၾကတယ္ ...
အလြယ္တကူလည္း ယံုလြယ္ၾက
အလြယ္တကူလည္း စိုးရိမ္ၾက
အလြယ္တကူလည္း ဝမ္းေျမာက္ အားရၾက
အလြယ္တကူလည္း ရွံု ့ခ်တတ္ ...
အလြယ္တကူလည္း သေဘာထားေတြ ျပၾက ျငင္းၾက ခုန္ၾကျပန္တယ္ ...
ေျပာရရင္ ဒီေမးခြန္းေတြဟာ
လူထုထဲ ဇေဝဇဝါ ျဖစ္ေစတဲ့
စိတ္ဓာတ္ေရးရာ စစ္ဆင္မွုတစ္ခုျဖစ္ႏိုင္သလို ...
တမင္အခါေတာ္ေပးတာ ...
လွန္႔လံုးေတြနဲ႔ ေဝဝါးေအာင္ လုပ္တာပဲလို႔ ျမင္တယ္ ...
တပ္ကို ေထာက္ခံတယ္လို႔ ဆိုၾကတဲ့
ဗာလာနံ တသိုက္ကလည္း အာဏာသိမ္းတာဟာ ႏိုင္ငံေရး ထြက္ေပါက္လိုလိုနဲ႔ ႏိုင္ငံေရးပါတီတစ္ခုကို ႏိုင္ငံေရးအရ ယွဥ္ၿပိဳင္ႏိုင္ဖို႔ အရည္အခ်င္း မရွိတဲ့ သူတို႔ရဲ႕ အငံု႔စိတ္ကို ဝမ္းသာအားရ ေဖာ္ျပတတ္ၾကတယ္
က်ံဳးသြင္းခံရတာကိုလည္း
သိပ္ေပ်ာ္တတ္ၾကပံု ရတယ္ ...
စစ္ခ်ီေတး သိပ္နားေထာင္ခ်င္ရင္
You Tube က ကိုယ့္ဟာကိုယ္ ေဒါင္းၿပီး
နားေထာင္ၾကဖို႔ တိုက္တြန္းလိုတယ္ ....
×××××××××××××××××××××
သမိုင္းတစ္ေလၽွာက္
ျဖတ္သန္းမွုကို ျပန္ၾကည့္ရင္
ျမန္မာစစ္တပ္ဟာ ...
အိမ္နီးခ်င္း ထိုင္းစစ္တပ္လို
ဘုရင္ကို ေက်ာေထာက္ေနာက္ခံျပဳၿပီး
အားတိုင္း အာဏာထသိမ္းတတ္တဲ့
စစ္တပ္ အမ်ိဳးအစား မဟုတ္သလို ...
အသိုင္းအဝိုင္းတစ္ခု
လူပုဂၢိဳလ္ တစ္ဦးတစ္ေယာက္အတြက္
အက်ိဳးစီးပြား တစ္ခုခု အတြက္
အာဏာ ထသိမ္းတဲ့ စစ္တပ္အမ်ိဳးအစားလည္း မဟုတ္ဘူး ဆိုတာပဲ ...
ထဲထဲဝင္ဝင္ ပါဝင္လာရင္လည္း
လြယ္လင့္တကူ ဆုတ္ခြာတတ္တဲ့
စစ္တပ္ အမ်ိဳးအစား မဟုတ္ဘူး ဆိုတာပဲ ....
××××××××××××××××××××
ျမန္မာျပည္က စစ္ဖက္အာဏာသိမ္းမွုဟာ
အေတာ္ႀကီး ထိန္းမႏိုင္ သိမ္းမရ
အေျခအေနတစ္ခုခု ျဖစ္မွသာ ေပၚေပါက္တတ္တယ္ ...
ျမန္မာစစ္တပ္ရဲ႕
အိုင္ဒီယိုေလာ္ဂ်ီပိုင္းအရကိုက
ဒီအတိုင္း ခံယူထားတတ္တယ္ ...
သူ႔ အိုင္ဒီယိုေလာ္ဂ်ီပိုင္းကိုလည္း
တစံုတစ္ေယာက္အေပၚ အသင္းအပင္းတစ္ခုခုအေပၚ မွီခိုထားတာ မဟုတ္သလို
သူခံယူထားတဲ့
ရပ္တည္မူ႔အေပၚလည္း
ခိုင္ခိုင္မာမာ ရပ္တတ္တယ္ ...
×××××××××××××××××××××
ေနာက္ၿပီး ျမန္မာစစ္တပ္ဟာ
ျပည္ပဖိအားကို ျပည္တြင္းဖိအားေလာက္
သိပ္ဂရုစိုက္ေလ့ မရွိဘူး ...
လက္ရွိ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးမွာ
တပ္အေပၚ က်ေရာက္ေနတဲ့ ျပည္တြင္းဖိအားဟာ အရင္ကလို မဟုတ္ပဲ နည္းတယ္ ...
တပ္ကို ႏိုင္ငံေရးအရ
အရင္က ယွဥ္ၿပိဳင္ ဖိအားေပးႏိုင္တဲ့
အသင္းအပင္းေတြ အားနည္းသြားတာ ...
တပ္အေပၚ လူထု ေထာက္ခံမႈ
အတိုင္းအတာတစ္ခုအထိ က်ယ္ျပန္႔လာတာေတြက
တပ္အတြက္ လက္ရွိ ႏိုင္ငံေရး အခင္းအက်င္းမွာ အေတာ္ သက္ေတာင့္ သက္သာရွိေနတယ္ ....
လက္ရွိဖြဲ႕စည္းပံုအရ
တပ္ဟာ သူပါဝင္ခြင့္ရေနတဲ့
အခ်ိဳးအစားအေပၚ လံုေလာက္တယ္လို႔လည္း ယံုၾကည္ထားၿပီး ျဖစ္ဟန္တူပါတယ္ ....
××××××××××××××××××××
တခ်ိဳ႕ကေတာ့
လာမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲေတြမွာ
တပ္နဲ႔ ႏိုင္ငံေရးအရ အဓိက အတြန္းအတိုက္ရွိေနတဲ့ လက္ရွိ အာဏာရပါတီ အႏိုင္ဆက္ရသြားႏိုင္ေျခရွိရင္ေရာလို႔ ေမးစရာ ရွိႏိုင္တယ္ ...
ရာခိုင္ႏႈန္း အမ်ားစု ေနရာရထားတဲ့
လက္ရွိအေနအထားမွာေတာင္ တပ္အေပၚ ႏိုင္ငံေရး အသာစီးမရႏိုင္ေတာ့တဲ့ အေျခအေနမွာ
ေနာက္ ေရြးေကာက္ပြဲတဆက္မွာ
လက္ရွိအာဏာရပါတီက ထပ္ႏိုင္ရင္ေတာင္ မႈစရာအေျခအေန မရွိေတာ့ဘူး ....
၂၀၁၅ အကူးအေျပာင္းလို
လက္ရွိအာဏာရပါတီႀကီးလည္း
ေနရာအမ်ားစု ရႏိုင္စရာလည္း မရွိေတာ့ဘူး ...
ဒီေတာ့ စစ္တပ္က
ဘာလို႔ သူ႔အေပၚဖိအားေတြ အတင္ခံၿပီး
လူထုေထာက္ခံမႈ အက်ခံၿပီး
အာဏာသိမ္းေနစရာလိုမွာလဲ ....
ေနာက္ၿပီး စစ္တပ္ဟာ
ရခိုင္အေရးမွာ သူ႔ရပ္တည္ခ်က္ေၾကာင့္
ျပည္ပ ဖိအားေတြ မ်ားလာေပမယ့္
ျပည္တြင္း ေထာက္ခံမႈ ျမင့္တက္လာတဲ့
အေျခအေနကို ရေနတယ္ ...
ျပည္ပက ဖိအားမ်ားေလ
ျပည္တြင္းက ေထာက္ခံမွုကို
ရလာေလေလပဲ ...
×××××××××××××××××××
လက္ရွိ အေျခအေနမွာ
အာဏာသိမ္းေစခ်င္ေနတာက
လူထုေထာက္ခံမႈ ေလ်ာ့က်လာတဲ့
ေရရွည္ ျမန္မာ့ႏိုင္ငံေရးမွာ ေဘးထြက္ထိုင္ရဖို႔ အေျခအေနမ်ားလာေနတဲ့ သူေတြကသာ ဒီလိုအေျခအေနကို ေတာင့္တေနၾကတာ ...
အဲ့ဒီအထဲမွာ
အရင္က အနာေဖး ခြာစားျပခ်င္သူေတြ..
ဇာတ္နာေစခ်င္သူေတြ ပါသလို ...
စစ္တပ္ကို သူတို႔နဲ႔တသားထဲ ဆိုၿပီး
ပါတနာ လုပ္ခ်င္ေနတဲ့ ႏိုင္ငံေရး ဇတ္ပ်က္ေတြလည္း ပါတယ္ ...
ဒါ့ေၾကာင့္ အခါေတာ္ေပးသံ တညံညံကို
အားလံုးက ေပ်ာ္ေပ်ာ္ႀကီး ေလဖမ္းဒန္းစီးေနၾကတာ
ဒီအေျခအေနမွာ
တဖက္က တပ္ကို လႈပ္ခတ္ေစဖို႔
ဖြဲ႕စည္းပံုျပင္ေရးဆိုတဲ့ ခဲလံုးနဲ႔ ကန္ေရျပင္ကို ပစ္ၾကဖို႔
ေနာက္ဆံုး အားထုတ္ႏိုင္လိမ့္မယ္ ...
တဖက္ကလည္း ဆန္႔က်င္သလိုလိုနဲ႔ ပင့္ေပးေပါ့ ...
ခဲ အႀကီး အေသးအေပၚ မူတည္ၿပီး
ဂရက္ အႀကီး အေသး ကြာျခားမွာပါ ...
'ပလံု'ဆိုတဲ့ အသံေလာက္ပဲ
ျမည္မယ့္ ခဲေလာက္နဲ႔ေတာ့
ကာလနဂါး မႏိုးတတ္ဘူးလို႔ ျမင္တယ္ ....
×××××××××××××××××××××
ခၽြင္းခ်က္အေနနဲ႔
လက္ရွိအေနအထားအေပၚ
မေက်လည္မွုေတြ က်ယ္ျပန္႔လာရင္ေရာလို႔ ေမးစရာရွိတယ္ ...
လူတစ္ေယာက္ရဲ႕
အမ်ိဳးသားထုတ္ကုန္တန္ဖိုး
ေဒၚလာတစ္ေထာင္ေအာက္မွာ ရပ္တည္ေနရတဲ့တိုင္းျပည္ေတြဟာ ေနာက္ေၾကာင္းျပန္လွည့္နိင္တယ္လို႔ ပညာရွင္ေတြက ဆိုထားၾကတာလည္း ရွိတယ္ ...
က်ေနာ့္ အျမင္ေတာ့
အေတာ့္ကို ရာခိုင္ႏႈန္း နည္းတယ္ ...
အေျခအေနေတြက
ေနာက္ျပန္လွည့္ေစမယ္ ဆိုရင္ေတာင္
တာဝန္ေပးလို႔ ခဏယူရတာပါ ဆိုတဲ့
တစ္လွမ္း ႏွစ္လွမ္းထက္ ပိုမယ္ မထင္ဘူး ...
လက္ရွိအေျခအေနကေတာ့
တမင္ ႏွပ္ေၾကာင္းေပး ဖြေနတာ သက္သက္ပဲ ...
Credit- Chan Thar Toe
Monday, April 23, 2018
Zaw Rayin;
သူလ်ိဳ ႏွင့္ သစၥာေဖါက္
ရခုိင္ၿပည္နယ္ ေမာင္ေတာၿမိဳ ့နယ္အင္းဒင္မွာ ကုလား-၁၀-ေယာက္ အသတ္ခံရတယ္ ။ အဲဒီကုလားေတြကို မသတ္ခဲ ့ရင္ ရခိုင္လူမ်ိဳးစုႏြယ္ကုိ သူတုိ ့က သတ္မွာ ဆိုတာ ေတြးၾကည့္ရင္ေတာင္ သိသာတယ္ ။
အမွဳအခင္းၿဖစ္နိဳင္တဲ ့ၿဖစ္စဥ္ကို ေၿပာတာ ။
---------------
ဒီလိုသတင္းကို တကူးတက ေမႊေနာက္ရွာေဖြယူတဲ ့ သတင္းေထာက္နွစ္ေယာက္နဲ ့ ပတ္သက္လို ့ေၿပာခ်င္တယ္ ။
သတင္းေထာက္ဆိုတာ ၿပည္တြင္းသတင္းေထာက္နဲ ့ ၿပည္ပ သတင္းေထာက္ဆိုတာ ရွိတယ္ ။
ၿပည္တြင္းသတင္းေထာက္ေတြက အစိုးရနဲ ့ မပြတ္တိုက္ေစတဲ ့ သတင္းေတြကို ေရးသားတင္ၿပၾကတဲ ့ အေၿခအေနမွာ ေနတတ္ၾကတယ္ ။
ၿပည္ပသတင္းေထာက္ေတြကေတာ ့ သူတုိ ့ဟာ ေဒၚလာစားရမဲ ့ဟာကိုသာ ထည့္တြက္ၿပီး ေရးသားတင္ၿပၾကတဲ ့ အေနအထားမွာ ရွိၾကတယ္ ။
အဲလိုထည့္တြက္ၾကတာေၾကာင့္ အင္းဒင္ၿပသနာဟာ သူတုိ ့ႏွစ္ေယာက္အတြက္ နိဳင္ငံနဲ ့လူမ်ိဳးကို သူလ်ိဳ ၿဖစ္သြားမွန္းမသိ ၿဖစ္သြားၿပီး နိဳင္ငံနဲ ့လူမ်ိဳးကို သစၥာေဖါက္ရာ က်သြားတယ္ ။
စစ္အစိုးရလက္ထက္က က်ြန္ေတာ္တို ့ဟာ အဂၤါ ့၀ိဇၹာ သမားလိုဘဲ ၿမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းက သတင္းေလးအစတခုခုရၿပီဆိုရင္ ဇတ္လမ္းပမာ အသံလႊင့္ၿပီး ေရဒီယိုက ထုတ္လႊင့္ခဲ ့တယ္ ။
DVB-မွာ ဆယ္ႏွစ္ဆယ္မိုးနီးနီး က်ြန္ေတာ္ဟာ အပတ္စဥ္ စေနေန ့တိုင္း ေရဒီိယို ဇတ္လမ္းပမာကို ေရးသားထုတ္လႊင့္ခဲ ့တယ္ ။
ဒါက ၿပည္ပက ေနၿပီး နိဳင္ငံေရးသမားေတြရဲ ့ အေနအထားၿဖစ္တယ္။
ေခတ္က စစ္အစိုးရေခတ္ကိုး ။
-------------
ခုအခ်ိန္မွာ အရပ္သားဒီမိုကေရစီအစိုးရၿဖစ္ေနၿပီ ။
ၿပည္ပကေနၿပီး အစိုးရကို ၿဖဳတ္ခ်ဖို ့-ေတာ္လွန္ဖို ့ မေရးၾက-မေၿပာၾကေတာ ့သလို ၿပည္တြင္းကေနၿပီး အစိုးရကို ေတာ္လွန္ဖုိ ့-ၿဖဳတ္ခ်ဖို ့ သတင္းေတြလဲ ေပးစရာမလုိသလို -ဘာမွလဲ လုပ္စရာ မလိုေတာ ့ဘူး။
တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ ့ေတြေတာင္ လက္နက္ခ်မဲ ့ -NCA-အပစ္အခပ္ရပ္စဲေရးစာခ်ဳပ္ ခ်ဳပ္ဆိုေနၾကတဲ ့ အဖြဲ ့ေတြေတာင္ ရွိလာေနၾကၿပီကိုး ။
ဒီေတာ ့ခါ အစိုးရကို သိကၡာက်ေစၿပီး -နိဳင္ငံတကာ တံေထြးခြက္မွာ ပက္လက္ေမ်ာေစဖို ့ သတင္းေတြကို ရွာရွာေဖြေဖြလိုက္လံယူၿပီး ၿပည္ပသတင္း႒ာနကို ေပးပို ့ၿခင္းဟာ မီဒီယာေတြရဲ ့ အလုပ္လားဆိုတာ ထည့္တြက္ဖို ့လိုလာတယ္ ။
မီဒီယာေကာင္းသမားေတြဟာ အဲဒီလို မွဳခင္းသတင္းေတြကို စိတ္၀င္စားၿပီး ေရးသားတတ္တယ္ဆိုရင္ ဘာၿဖစ္လို ့မ်ား ဟိႏၶဴ လူမ်ိဳး -၁၀၀- ေက်ာ္ကို သတ္ၿဖတ္ပံုနဲ ့ က်န္ရစ္တဲ ့ မိသားစု၀င္မ်ားကို ေတြ ့ဆံုေမးၿမန္းၿခင္းနဲ ့ ကမၻာေက်ာ္ေအာင္ သတင္းမ်ားကို ဘာၿဖစ္လုိ ့မေရးသားၾကတာလဲ ။
ဒါေတြဟာ အေၿဖပါဘဲ ။
ကိုယ့္နိဳင္ငံ ကိုယ့္လူမ််ိဳးဘက္က မရပ္တည္ဘဲ ၿမန္မာနိဳင္ငံၾကီး ပ်က္စီးသြားမဲ ့ သတင္းမ်ိဳးကို ေရးသားေပးပို ့တာဟာ သူလ်ိဳတို ့ရဲ ့အလုပ္-သစၥာေဖါက္တုိ ့ရဲ ့အလုပ္သာၿဖစ္တယ္ ။
ေတာ္လွန္ေရးအဖြဲ ့အစည္း-နိဳင္ငံေရးအဖြဲ ့အစည္းေတြကို သတင္းမ်ားေပးပို ့ၿခင္းဟာ သူလ်ိွိဳ သို ့မဟုတ္ သစၥာေဖါက္ မဟုတ္ဘဲ စနစ္ဆိုးကို ဖ်က္သိမ္းဖို ့ အမ်ိဳးခ်စ္တဲ ့လုပ္ရပ္ၿဖစ္တယ္ ။
-----------------
သူတုိ ့သတင္းသမားႏွစ္ေယာက္ကို ရဲက ဖမ္းဆီးတဲ ့အခါမွာ ဒုရဲမွဴးးက တရားလိုၿပ သက္ေသထြက္ဆိုရာမွာ ေထာင္ေခ်ာက္ဆင္ဖမ္းဆီးတာလို ့ တရားရံုးမွာ ထြက္ဆိုသြားတာ ေတြ ့ရတယ္ ။
ရဲဆိုတာ တရားခံကို ဖမ္းဖို ့အတြက္ နည္းလမ္းေပါင္းစံုနဲ ့ ေထာက္လွမ္းဖမ္းဆီးရတယ္ ဆိုတာ လူတိုင္းနားလည္တယ္ ။
ခုလိုဖမ္းဆီးမိခဲ ့တာဟာ အထက္က တာ၀န္ေပးခ်က္အရ ဖမ္းဆီးတာဘဲၿဖစ္တယ္ ။ မဖမ္းဆီးခ်င္ဘူးဆိုရင္ အမိန္ ့တာ၀န္ကို မလိုက္နာဘဲ ေနခဲ ့လို ့ရတယ္ ။ ဆင္ေၿခဆင္လက္ေပးလို ့ တာ၀န္ကို ပ်က္ကြက္ခဲ ့လို ့ရတယ္ ။
ဒုရဲမွဴးးမိုးရန္နိဳင္ဟာ ရဲအမွဳထမ္းေကာင္း တေယာက္လဲ မဟုတ္သလို သစၥာေဖါက္လို တေယာက္ၿဖစ္သြားတယ္ ။
ရဲဆိုတာ တရားခံတေယာက္ကို သူခိုးလိုလို ဂ်ပိုးလိုလို အရူးလိုလို ဘုန္းၾကီးလိုလို ဖါေကာင္းလိုလုိ သူေ႒းလိုလို ဆင္းရဲသားလိုလို အေယာင္ေဆာင္ၿပီး စံုစမ္းေထာက္လွမ္း ဖမ္းဆီးရတယ္ ။
ေဆးလိပ္တိုကအစ-သတင္းစာၿဖတ္ပိုင္းကအစ- လက္ရာေၿခရာကအစ- အင္က်ီၤၾကယ္သီးကအစ-သဲလြန္စေတြကို ရွာေဖြတတ္ၾကတဲ ့ စံုေထာက္ၾကီးေတြဟာ အမွုလုိက္ရာမွာ နာမည္ၾကီးၾကတာပါဘဲ ။
ဒုရဲမွဴးးႀကီး မိုးရန္နိုင္ဟာ သူ ့အလုပ္ကို သူတာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ ့တယ္လုိ ့ မထင္မွတ္ဘဲ- တရားခံတေယာက္ကို ဖမ္းဆီးရတာဟာ နိဳင္ငံေတာ္နဲ ့ လူမ်ိဳးေတြအတြက္ အႏၱာရယ္ၾကီးတခုကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ခဲ ့တယ္လုိ ့ မေတြးဘဲ ကုလားမ်ားဆီက ေဒၚလာရလိုေဇၚနဲ ့ ေမ်ွာ္ကိုးေနတယ္ ဆိုတာ ထင္ရွားေနတယ္ ။
--------------
သူလ်ွိဳနဲ ့ သစၥာေဖါက္ဆိုတာ ၿပည္ပကို သတင္းေပးပို ့သူမ်ားနဲ ့ နိဳင္ငံနဲ ့လူမ်ိဳးကို ပ်က္စီးေစမဲ့ ့သူမ်ားကို ေခၚဆိုတာ ၿဖစ္္တယ္ ။
Friday, February 23, 2018
Zaw Rayin;
၁။ ဂြတာနာမို အက်ဥ္းစခန္းဆိုတဲ ့နာမည္ကို အနည္းနဲ ့အမ်ား အားလံုးၾကားဖူးျပီး ျဖစ္မွာပါ ။ ဂြတာနာမိုဟာ က်ဴးဘားက အေမရိကန္ေရတပ္စခန္းမွာဖြင့္ထားတဲ ့ အေမရိကန္ အက်ဥ္းစခန္းပါ ။ အေမရိကန္စစ္တပ္ရဲ ့ အုပ္ခ်ဳပ္မွဳေအာက္မွာ ရွိတယ္လို ့ အက်ဥ္းဖ်ဥ္းသိရေပမယ့္ အက်ဥ္းစခန္းကို CIA ကပဲ Run ေနတဲ ့ သေဘာရွိပါတယ္ ။
ဒီအက်ဥ္းစခန္းကို သမၼတ ဘြတ္ရွ္ လက္ထက္ ၂၀၀၂ မွာ စတင္ဖြင့္လွစ္ခဲ့ပါတယ္ ။ သမၼတ အိုဘားမား မတက္လာခင္ မဲဆြယ္ခ်ိန္မွာ ဒီစခန္းကို ပိတ္ျပစ္မယ္လို ့ကတိျပဳခဲ့ေပမယ့္ မပိတ္နိူင္ခဲ့ဘဲ စည္းကမ္းကိုပဲ တင္းက်ပ္နိူင္ခဲ့ပါတယ္ ။
လက္ရွိ သမၼတေဒၚနယ္ထရမ့္ တက္လာခ်ိန္မွာေတာ့ ဒီ အက်ဥ္းစခန္းကို ဆက္လက္ဖြင့္လွစ္ထားရွိမယ္ ျဖစ္ေၾကာင္း တရား၀င္ လက္မွတ္ေရးထိုးေၾကျငာခဲ့ပါတယ္ ။
---------------------------------------
၂။ ဂြာတာနာမို အက်ဥ္းစခန္းရဲ ့အဓိကတာ၀န္က ဘာလဲဆိုလွ်င္ သတင္းစုေဆာင္းတာ ျဖစ္ပါတယ္ ။ အဲဒီ အက်ဥ္းစခန္းမွာ ရွိတဲ ့ အက်ဥ္းသားေတြဟာ ရုံးတင္တရားစြဲဆိုျခင္း မခံရဘဲ ႏွစ္ရွည္လမ်ား နည္းမ်ိဳးစံုနဲ ့ စစ္ေၾကာေရးလုပ္ျပီး သတင္းေတြ ညွစ္ယူခံရပါတယ္ ။
အက်ဥ္းသားတစ္ေယာက္ကို ရုံးတင္တရားမစြဲဘဲ ႏွစ္ရွည္လမ်ား ဒီလို စစ္ေၾကာဖို ့ဆိုတာ အေမရိကန္ရဲ ့ တည္ဆဲဥပေဒေတြအရ အေမရိကန္ေျမေပၚမွာ လုပ္လို ့မရပါဘူး ။ ဒါေၾကာင့္လဲ အေမရိကန္အစိုးရက ဒီအက်ဥ္းစခန္းကို က်ဴးဘားမွာ လာဖြင့္ျပီး စိတ္တိုင္းက် စစ္ေၾကာေရး လုပ္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္ ။
ကမာၻအႏွံ ့အျပားက CIA ရဲ ့ ေအာ္ပေရးရွင္းေတြမွာ ဖမ္းဆီးခံရသူ အေတာ္မ်ားမ်ားဟာ ဒီအက်ဥ္းစခန္းထဲကို ေရာက္သြားၾကတယ္လို ့ ယူဆၾကရပါတယ္ ။ သို ့ေသာ္ ဒီစခန္းနဲ ့ ပတ္သက္လို ့ သတင္းအမ်ားစုကေတာ့ ထံုးစံအတိုင္း အတည္ျပဳလို ့ ရခဲပါတယ္ ။ အက်ဥ္းစခန္းထဲမွာ ဘယ္သူေတြရွိတယ္ဆိုတာ မသိရသလို ဘာေတြျဖစ္ေနတယ္ဆိုတာလဲ ဘယ္သူမွ မသိရပါဘူး ။
တိတိက်က် ေျပာလို ့ရတာက တစ္ခုပဲ ရွိပါတယ္ ။ အဲဒါကေတာ့ ဒီအက်ဥ္းစခန္းဟာ သမၼတ သံုးဆက္တိုင္တိုင္ ပန္းပန္လွ်က္ရွိဆဲဆိုတဲ ့ အခ်က္ကိုပါပဲ ။
--------------------------------------------
၃။ ကြ်န္ေတာ္ အဓိကေျပာလိုတာက ဂြာတာနာမို အက်ဥ္းစခန္း အေၾကာင္းမဟုတ္ပါဘူး ။ ကြ်န္ေတာ္ေျပာခ်င္တာက အေမရိကန္အစိုးရက ေထာက္လွမ္းေရးသတင္းရဖို ့ ဘယ္ေလာက္အေလးထားတယ္ဆိုတဲ ့ ကိစၥကို ေထာက္ျပလိုတာပါ ။
ကမာၻ ့ စစ္အင္အားအၾကီးဆံုးနိူင္ငံ ၊ ေထာက္လွမ္းေရးျဂိဳလ္တုေတြ အမ်ားၾကီးလႊတ္တင္ထားျပီး ကမာၻ ့ေနရာအႏွံ ့အျပားကို မ်က္ေခ်မျပတ္ေစာင့္ၾကည့္ေနတဲ ့နိူင္ငံ ၊ တစ္ကမာၻလံုးမွာ ေျပာဆိုေနတဲ ့ အမ်ားသံုးဖုန္းလိုင္းေတြကို ၾကားျဖတ္ဖမ္းယူနားေထာင္ေလ့ရွိတဲ ့ နိုူင္ငံ ။
ဒီလို နိူင္ငံမ်ိဳးကေတာင္ သတင္းရဖို ့ အတြက္ ကမာၻမွာ နာမည္အပ်က္ခံျပီး ဒီနာမည္ဆိုး အက်ဥ္းစခန္းကို ခပ္တည္တည္နဲ ့ဆက္ဖြင့္ထားတဲ ့ကိစၥကို ေထာက္ျပေနတာပါ ။
------------------------------------
၄။ ေထာက္လွမ္းေရးသတင္းဆိုတဲ ့ ကိစၥဟာ ျဖစ္လာမွ သတင္းထလိုက္လို ့ ရတာ မဟုတ္ပါဘူး ။ ေထာက္လွမ္းေရးကြန္ယက္ကို နဂိုတည္းက တည္ေဆာက္ထားရတာ ျဖစ္ပါတယ္ ။
သတင္းေပးေတြ သတင္းအရင္းအျမစ္ေတြကို စနစ္တက်ေမြးျမဴထားျပီး ေန ့စဥ္လိုလို တက္လာသမွ် သတင္းေတြကို ကြ်မ္းက်င္သူ ေထာက္လွမ္းေရးအရာရွိေတြက ဆက္စပ္ပံုေဖာ္ျပီး သတင္းကို တည္ေဆာက္ယူရတာပါ ။ ဒါမွလဲ အခ်က္အလက္တိက်တဲ ့ ေထာက္လွမ္းေရးသတင္းေတြကို ရယူနိူင္တာ ျဖစ္ပါတယ္ ။
ေထာက္လွမ္းေရးသတင္းေတြ အားေကာင္းခိုင္မာဖို ့ဆိုလွ်င္ သတင္းရယူနိူင္တဲ ့ နည္းစနစ္ေတြကို အစိုးရအေနနဲ ့ လႊတ္ေတာ္အေနနဲ ့ အားေပးကူညီ ပံ ့ပိုးဖို ့လိုပါတယ္ ။
ေနာက္ဆံုး ကုန္ကုန္ေျပာရလွ်င္ မကူညီေတာင္ မေႏွာက္ယွက္ဖို ့လိုပါတယ္ ။ ဘယ္လို မေႏွာက္ယွက္ဖို ့လိုလဲဆိုလွ်င္ ဥပေဒေတြ အမိန္ ့ေတြ ထုတ္ျပီး ေထာက္လွမ္းေရး သတင္းရယူမွဳစနစ္ကို အေႏွာက္အယွက္မျပဳဖို ့ လိုပါတယ္ ။
----------------------------------------
၅။ ကြ်န္ေတာ္တို ့တိုင္းျပည္ရဲ ့ ေထာက္လွမ္းေရးအဖြဲ ့အစည္းေတြမွာ ျဂိဳလ္တုေတြ မရွိပါဘူး ။ ဒရုန္းေတြ ၂၄ နာရီသံုးျပီးလဲ မေထာက္လွမ္းနိူင္ပါဘူး ။ အနီေအာက္ေရာင္ျခည္သံုး ညဘက္ေထာက္လွမ္းေရး ကိရိယာေတြလဲ မရွိပါဘူး ။ ကြ်န္ေတာ္တို ့ရဲ ့ေထာက္လွမ္းေရးစနစ္က ကိုယ့္ရွိတဲ ့ အရင္းအျမစ္နဲ ့ အလုပ္ျဖစ္ေအာင္ တည္ေဆာက္ထားတဲ ့ စနစ္ပါ ။
အားမနာစတမ္းေျပာရလွ်င္ အေမရိကန္လို တိုင္းျပည္က ဂြာတာနာမို အက်ဥ္းစခန္းကို သမၼတသံုးဆက္ ဆက္ဖြင့္ထားခ်ိန္မွာ ကြ်န္ေတာ္တို ့လို ဇီးရြက္ေလာက္ တိုင္းျပည္က လူ ့အခြင့္အေရးနဲ ့ပတ္သက္ျပီး ဆန္မရွိ ေစာက္စားၾကီးတဲ ့ နိူင္ငံျဖစ္ေနပါတယ္ ။
ကြ်န္ေတာ္ထင္ပါတယ္ ။ တစ္ျခားနိူင္ငံက ေထာက္လွမ္းေရးေတြနဲ ့ေတြ ့လို ့ ေထာက္လွမ္းေရးအခ်င္းခ်င္း စကားစျမည္ေျပာၾကတဲ ့အခါ ငါတို ့ဆီမွာ ျဂိဳလ္တုေတြ ဒရုန္းေတြနဲ ့လဲ မေထာက္လွမ္းနိူင္ဘူး ။ ေနရာတိုင္းမွာ CCTV ရွိလားဆိုေတာ့လဲ မရွိဘူး ။ လူတစ္ေယာက္ကို ေနာက္ေယာင္ခံလို ့လဲ မရဘူး ။ ဓာတ္ပံုရုိက္ေထာက္လွမ္းလွ်င္လဲ ရုိက္တဲ ့သူ ေထာင္က်သြားနိူင္တယ္ ။
တစ္ခါ ညအိပ္ညေန လူစိမ္းအ၀င္အထြက္ေတြလဲ ငါတို ့စိစစ္ခြင့္ မရွိဘူး ။ စစ္ခြင့္မရွိလို ့ ငါတို ့Data Base က လူတစ္ေယာက္ ဘယ္သူဘယ္၀ါျဖစ္ေၾကာင္း အလြယ္တကူေျပာနိူင္လားဆိုေတာ့လဲ မေျပာနိူင္ဘူးလို ့ရွင္းျပလွ်င္ တစ္ဘက္က ေထာက္လွမ္းေရးသမားဟာ What the hell ခ်င္း မိုးမႊန္ေအာင္ စိတ္ပ်က္လက္ပ်က္ ညည္းတြားလိမ့္မယ္ ထင္ပါတယ္ ။
---------------------------------
၆။ မႏွစ္က အၾကမ္းဖက္ ေဖာက္ခြဲဖ်က္ဆီးမီးရွိဳ ့တဲ ့ အဖြဲ ့ကို အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့အျဖစ္ေၾကျငာေပးဖို ့လႊတ္ေတာ္မွာ အဆိုတင္သြင္းခဲ့တာကို မွတ္မိၾကအုန္းမယ္ ထင္ပါတယ္ ။ နိူင္ငံေရးအေျခအေနေတြအရ ဒီအဆို အေရးနိမ့္ခဲ့ပါတယ္ ။ အေရးနိမ့္တဲ ့အတြက္ အၾကမ္းဖက္လုပ္ရပ္ေတြ လုပ္ေနတဲ ့အဖြဲ ့ေတြဟာ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့ အျဖစ္ မသတ္မွတ္ခံရပါဘူး ။
အၾကမ္းဖက္ အဖြဲ ့မျဖစ္ေတာ့လဲ ဘာျဖစ္လဲ ။ ကိုယ့္ဖာသာကိုယ္ တိုက္စရာရွိတာ တိုက္ေပါ့လို ့ေစာဒကတက္ေကာင္းတက္နိူင္ပါတယ္ ။
ဟုတ္ကဲ ့ ... အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့ မဟုတ္တဲ ့အတြက္ နိူင္ငံတကာ NGO ေတြက လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ဆက္သြယ္လို ့ရေနပါတယ္ ။ ေငြေၾကးလႊဲေျပာင္း စီးဆင္းမွဳေတြကလဲ အလြယ္တကူ စီးဆင္းလို ့ရနိူင္ပါတယ္ ။ နိူင္ငံတကာ ခရီးသြားလာခြင့္ေတြ ၊ နိူင္ငံတကာ အေထာက္အပံ ့ေတြကလဲ အခက္အခဲမရွိ လြယ္လြယ္ကူကူ ၾကိဳးပမ္းလို ့ရေနနိူင္ပါတယ္ ။
ဆိုလိုတာက အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့အစည္းနဲ ့ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့အစည္းမဟုတ္တာ သိပ္ကြာပါတယ္ ။ အစိုးရက အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့လို ့တရား၀င္ထုတ္ျပန္ထားတဲ့ အဖြဲ ့ဟာ ေဖ့စ္ဘုတ္စာမ်က္ႏွာေတာင္ တရား၀င္ေထာင္ခြင့္ရဖို ့ခက္ပါတယ္ ။
လက္နက္ေမွာင္ခို ၀ယ္တာေတာင္မွ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ ့ဆိုတာနဲ ့ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့ ဆက္ဆံခံရတာခ်င္း ကြာပါတယ္ ။ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ ့က ေမာင္းျပန္ေသနတ္တစ္လက္ကို ေဒၚလာတစ္ေထာင္နဲ ့ ၀ယ္လို ့ရလွ်င္ အၾကမ္းဖက္အဖြဲ ့က ေဒၚလာတစ္ေသာင္းေပး၀ယ္ရပါလိမ့္မယ္ ။
-------------------------------------
၇။ လက္ရွိ တိုင္းျပည္ရဲ ့ အေနအထားဟာ အၾကမ္းဖက္ ေဖာက္ခြဲေရးအဖြဲ ့မဆိုထားနဲ ့ ။ သာမန္ ရာဇ၀တ္ေကာင္ကိုေတာင္ အလြယ္တကူ ဓာတ္ပံုလိုက္မရုိက္ရဲ မေထာက္လွမ္းရဲ ျဖစ္ေနတဲ ့ အေနအထားပါ ။ အခန္ ့မသင့္လွ်င္ အစိုးရသစ္ရဲ ့ ဥပေဒသစ္ေတြမွာ ရာဇ၀တ္ေကာင္က နားမကားပဲ လံုျခံဳေရးတပ္ဖြဲ ့၀င္ေတြသာ နားကားနိူင္တဲ ့အေနအထား ျဖစ္ေနပါတယ္ ။
ကြ်န္ေတာ္တစ္ခုေမးပါရေစ ။ ခင္ဗ်ားတို ့ျပ႒ာန္းလိုက္တဲ ့ ပယ္ဖ်က္လိုက္တဲ ့ ဥပေဒေတြရဲ ့ ေအာက္မွာ ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပိုင္း သူပုန္အလြယ္တကူ ၀င္ထြက္နိူင္တဲ ့ ျမိဳ ့တစ္ျမိဳ ့ ရပ္ကြက္တစ္ခုရဲ ့ လူစိမ္းအ၀င္အထြက္ကို လံုျခံဳေရးတပ္ဖြဲ ့၀င္ေတြ ဘယ္လိုမ်ား ေစာင့္ၾကည့္ေနရတယ္လို ့ ဥပေဒျပဳ အမတ္ေတြ နက္နက္နဲနဲ စဥ္းစားၾကည့္ဖူးပါသလား ။
အစိုးရသစ္ရဲ ့ ဆန္မရွိပဲ ေစာက္စားၾကီးခ်င္တဲ ့ ျပသနာဟာ ၀န္ၾကီးဌာနေတြ ဖ်က္ျပစ္တဲ့ ကိစၥ ၊ ဒု၀န္ၾကီးေတြ မခန္ ့ဘူးလို ့ေၾကြးေၾကာ္ခဲ့တဲ ့ကိစၥေတြမွာ အထင္အရွား ျမင္ေတြ ့ခဲ့ျပီးပါျပီ ။
---------------------------------------
၇။ အစိုးရသစ္တက္ခါစမွာ အထပ္ျမင့္ အေဆာက္အအံုကိစၥနဲ ့ တိုင္းျပည္ ၀မ္း ကို မဆင္မျခင္ေဖာက္ခဲ့တယ္လို ့ဆိုနိူင္ပါတယ္ ။
အခုေနာက္ထပ္ျပဳခဲ့တဲ ့ ဥပေဒအသစ္ေတြ ပယ္ဖ်က္ခဲ့တဲ ့ဥပေဒအေဟာင္းေတြနဲ ့ တိုင္းျပည္ရဲ ့ နား နဲ ့ မ်က္စိကို ထပ္ေဖာက္သလို မျဖစ္ပါေစနဲ ့လို ့သာ ဆုေတာင္းပါတယ္ ။
ခင္ဗ်ားတို ့ ဦးထိပ္ထားတဲ ့ လူ ့အခြင့္အေရးၾကီး က်န္းမာခ်မ္းသာပါေစ ။
မေန ့က ဗံုးခြဲတိုက္ခိုက္မွဳမွာ အသက္ေပးလိုက္ရတဲ ့ ျပည္သူႏွစ္ေယာက္လဲ ေကာင္းရာသုဂတိ လားပါေစ ။
-------------------------------------
ရဲမိုး
Thursday, December 28, 2017
Zaw Rayin;Computer သံုးစြဲသူတိုင္း မိမိတို႕Computer မွာပါရွိတဲ့ CPU,RAM,Graphic RAM,HDD,CD DVD မ်ား Windows 32bit 64bit မ်ားကို မိမိကိုယ္တိုင္ႀကည့္ တက္ႏိုင္ေအာင္တင္ဆက္ေပးလိုက္ပါတယ္ဗ်ာ။ Computer အသစ္ဝယ္တဲ့အခ်ိန္မွာလည္း ဆိုင္ကအေရာင္းဝန္ထမ္းကို ေမးစရာမလိုပဲ အခုကြ်န္ေတာ္ေျပာျပတဲ့နည္းအတိုင္း အလြယ္တကူ ႀကည့္ရူ႕စစ္ေဆးႏိုင္မွာပါပဲျဖစ္ပါတယ္။Computer အသံုးျပဳသူတိုင္း သိထားသင့္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ။ ေအာက္မွာ ပံုေတြနဲ႕လည္းရွင္းျပထားပါတယ္။ ပထမဦးဆံုး OS Windows အကိုအရင္ႀကည့္မယ္ဗ်ာ။ MyComputer(Win 7),ThisPC(Win 8,10) icon ေလးေပၚမွာ Right Click ႏွိပ္ျပီး Properties ကိုႏွိပ္ျပီး ႀကည့္ပါ။ ဒါမွမဟုတ္ Win Key နဲ႕ Pause Break key ကိုႏွိပ္ျပီးႀကည့္ပါ။ အဲ့ထဲမွာ အသံုးျပဳထားတဲ့ Windows , CPU , RAM , Windows 32bit 64bit တို႕ကိုႀကည့္ပါ။ Processor ေနရာမွာ Intel Core i7-7500U ဆိုရင္ i7 7th Generation ပဲျဖစ္ပါတယ္။ i7 အေနာက္မွာရွိတဲ့နံပါတ္က Generation ကို ကိုယ္စားျပဳတာပါ 6 နဲ႕စရင္ 6Generation,5 နဲ႕စရင္ 5Gen,4နဲ႕စရင္4Gen အစရွိသျဖင့္ခြဲျခားလို႕ရပါတယ္။ေနာက္တစ္ခုက Graphic အမ်ိဴးအစားကိုႀကည့္ပါမယ္။ Desktop ရဲ႕လြတ္တဲ့ေနရာတစ္ခုကို Right Click ႏွိပ္လိုက္ရင္ Intel Graphic ပါတဲ့စက္က Intel လို႕ေပၚပါမယ္၊ Nvidia ဒါမွမဟုတ္ AMD ဆိုျပီးပါပါတယ္။ ပါဝင္တဲ့ Graphic ကိုႏွိပ္ျပီးဝင္ႀကည့္ပါ။ Nvidia Control Panel ထဲေရာက္ရင္ ဘယ္ဘက္ေအာက္ေဒါင့္နာမွာ System Information ကိုႏွိပ္လိုက္ပါ။ထပ္ေပၚလာတဲ့ box ထဲက Dedicated Video Memory ကိုႀကည့္ပါ 2048MB DDR 3 ဆိုရင္ Graphic RAM က 2GB DDR 3 အမ်ိဳးအစားျဖစ္ပါတယ္။ (2048MB=2GB) MB နဲ႕ပဲျပပါတယ္။ ေနာက္တစ္ခုက AMD Graphic ကိုႀကည့္ပါမယ္ Desktopေပၚမွာ Right Click AMD Radeon Setting ကိုႏွိပ္ပါ။ေပၚလာတဲ့ AMD Control Panel ထဲကညာဘက္အေပၚနားက System ကိုႏွိပ္ပါ၊ Hardware ကိုထပ္ႏွိပ္ပါ ေပၚလာတဲ့အထဲက Memory Size ကိုႀကည့္ပါ (4096 MB) လို႕ေတြ႕ရင္ 4GBပါ 1024MB=1GB, 2048MB=2GB ပါ အမ်ိဳးမ်ိဳးပါရွိႏိုင္ပါတယ္။ ေနာက္တစ္နည္းနဲ႕လည္းႀကည့္လို႕ရပါေသးတယ္။ Win Key + r ကိုႏွိပ္ပါ msinfo32 လို႕ရိုက္ပါ။ ဘယ္ဘက္က Component ကိုႏွိပ္ပါ Display ကိုထပ္ႏွိပ္ပါ ညာဘက္မွာ ပါဝင္တဲ့ Graphic အမ်ိဳးအစားမ်ားေပၚလာပါ့မယ္။ ဥပမာ Intel နဲ႕ Nvidia ႏွစ္ခုပါရင္ Onboard Graphic Intel နဲ႕ ေနာက္ထပ္ Nvidia Graphic ဆိုျပီး Graphic ႏွစ္ခုပါပါတယ္။ Intel တစ္ခုထဲလည္းပါႏိုင္သလို Nvidia ,AMDတစ္ခုတည္းလည္းပါႏိုင္ပါတယ္။ Win Key + r ကိုႏွိပ္ျပီးdxdiagလို႕ရိုက္ျပီးလည္းႀကည့္လို႕ရပါတယ္။ေနာက္တစ္ခုအေနဲ႕ Win key+r ကိုႏွိပ္ပါ diskmgmt.msc လို႕ရိုက္ပါ။ ဘယ္ဘက္ေအာက္နားမွာ Disk 0 (465 GB) လို႕ပါရင္ 500GBပါ။ 500GB က Computer ရဲ႕ Storage ပါ Data သိမ္းတဲ့အပိုင္းပါ။ေနာက္ဆံုးတစ္ခုအေနဲ႕ Win key+r ကိုႏွိပ္ပါ devmgmt.msc လို႔ရိုက္ပါ Computerပါတဲ့ Device ေတြကိုႀကည့္လို႕ရပါတယ္ wifi,Bluetooth,Lan တို႕ကိုလည္း Network Adapters ဆိုတဲ့နာမည္ေအာက္မွာႀကည့္လို႕ရပါတယ္။ေအာက္မွာပံုေတြနဲ႕တကြရွင္းျပထားပါတယ္။အဆင္မေျပတာရွိရင္ေမးျမန္းလို႕ရပါတယ္ခင္ဗ်ာ။
Zaw Rayin;Window 7 မွာ Start ကို ႏွိပ္ Control Panel ေပ်ာက္ေနပါက
******************************************
– အရင္ဆံုး Taskbar အေပၚ Right Click ႏွိပ္ပါ။
– Properties ကို ႏွိပ္ပါ။
– Taskbar and Start Menu Properties စာမ်က္ႏွာေလး က်ပါမယ္ အဲဒီမွာ Start Menu ကို ႏွိပ္ပါ။
– Start Menu ထဲက Customize ကို ႏွိပ္ပါ
– Control Panel ကို ရွာပါ။ Control Panel ေတြပါက Control Panel ေအာက္က Display as a link ကို အစက္ခ်ေပးပါ။
– အဆင္ေျပပါေစ။ ေအာက္မွာ ပံုနဲ႔ ျပထားပါတယ္။
****************************************
အရက္၊ ေဆးလိပ္ေသာက္ျခင္းသည္ က်န္းမာေရးကို ထိခိုက္ေစပါသည္။
****************************************
အဆင္ေျပပါေစ
ေက်ာက္ဆည္သားေလး
Wednesday, December 20, 2017
Saturday, September 9, 2017
Zaw Rayin;
✅ MPT / Telenor / Ooredoo တို႔အေၾကာင္း သိမွတ္ဖြယ္ရာမ်ား
✅ MPT
******
-> ဖုန္းျပန္ေခၚေပးပါ
*222*လက္ခံမည့္ဖုန္းနံပါတ္#call
-> ေဘလႊဲရန္
*223*ေငြပမာဏ*လပ္ခံမည့္ဖုန္း#call
-> ေဘစစ္ရန္
*124# call (or) *124*1#call
-> အျခားဖုန္းေငြျဖည့္ရန္
*123*PIN.NO*လက္ခံမည့္ဖုန္း#call
-> Internet Package ဝယ္ရန္...
400MB (or) 1GB (or) 5GB ထိရွိတယ္။
400MB ဆို ၁လ 2800 က်မယ္။
1GB ဆို ၁လ 6500 က်မယ္။
5 GB ဆို ၁လ 25000 က်မယ္။
ဝယ္ခ်င္ရင္ 1332 ကို ဝယ္ခ်င္သေလာက္ SMS ပို႔ပါ
ဥပမာ 1GB ဝယ္ခ်င္ပါက 1332 ကို 1GB ဟုရိုတ္နွိပ္၍ Sms ပို႔ေပးရမွာျဖစ္ပါတယ္။
✅ Telenor
**********
-> ေငြလက္က်န္စစ္ေဆးရန္
*124#
-> ေငြျဖည့္ခ်င္ရင္
*123*pin#
-> ဖုန္းေဘကုန္ေနတဲ့အခ်ိန္ သူမ်ားကို ဖုန္းျပန္ေခၚခိုင္းမယ္ဆို
*979*3*2*ph.no#
-> တယ္လီေနာ ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြျဖည့္ေပးမယ္ဆိုရင္
*979*1*3*2*ph.no*pin#
-> Telenor ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြလႊဲခ်င္ရင္
*979*2*4*ph.no*amount#
-> Facebook ကို 1400 က်ပ္နဲ ့ 14 ရက္ သုံးမယ္။
၁၄၀၀ က်ပ္တည္း နဲ႔ ၁၄ ရက္အတြင္း ေဖ့စဘြတ္အဝသံုး၊ ေဖ့စဘြတ္ ဗီဒီယို အဝၾကည့္ ခ်င္ရင္
500 ကို ‘FB’ ဆိုၿပီး ပို႔ပါ။
-> အေရးေပၚ ေခၚႏိုင္တဲ့ ဖုန္းနံပါတ္ေတြကေတာ့
*979*3*3*1# (ရဲစခန္း)
*979*3*3*2# (ေဆးရံုကား)
*979*3*3*3# (မီးသတ္)
-> ဖုန္းေငြကုန္သြားလို႔ တယ္လီေနာဆီက ပိုက္ဆံ ၇၀၀ ေခ်းခ်င္တယ္ဆို
*500#
-> ေနာက္ဆံုးပို႔ထားတဲ့ SMS ၅ ခုကို ျပန္လိုခ်င္ရင္
*979*1*4*3#
-> ေငြျဖည့္ထားတဲ့ Top Up ၅ ခုကို ျပန္သိခ်င္ရင္
*979*1*4*2#
-> ေနာက္ဆံုးေခၚထားတဲ့ ဖုန္း နံပါတ္ ၅ ခုကို သိခ်င္ရင္
*979*1*4*1#
-> အင္တာနက္ setting ကိုယ္တိုင္ထည့္မယ္ဆို သို႔ APN က 'internet' ျဖစ္ပါတယ္။
နံပါတ္ ႏွိပ္ၿပီးေမးမယ္ဆို...
*979*3*1#
-> ေငြလက္က်န္ကို အင္တာနက္ package၊ စူပါဇီးကြက္၊ bonus ေတြရဲ႕ လက္က်န္ေငြကိုပါ သိခ်င္တယ္ဆို
*124*1# သို႔ *979*1*1#
-> Miss Called Alert ဆိုတာ ဖုန္းပိတ္ထားတဲ့အခ်ိန္ သို႔ ဆက္သြယ္မႈ ဧရာယာ ျပင္ပေရာက္ေနခ်ိန္
တစ္ေယာက္ေယာက္က ကိုယ့္ဖုန္းကို ေခၚခဲ့တယ္ဆို ဖုန္းျပန္ဖြင့္တာ နဲ႔ SMS ပို႔ၿပီးေတာ့ ေျပာျပမွာပါ။
ဝန္ေဆာင္မႈက အခမဲ့ပါ။ Miss Called Alert ဖြင့္ဖို႔...
*979*2*3*1*2# (သို႔) "MCA ON" ဆိုၿပီး 222 ကို SMS ပို႔ပါ
-> Miss Called Alert ျဖဳတ္ဖို႔
*979*2*3*2*2# (သို႔) "MCA OFF" ဆိုၿပီး 222 ကို SMS ပို႔ပါ
-> တယ္လီေနာ ရဲ႕ Mobile Money Account ကို သံုးမယ္ဆိုရင္
*900#
-> စူပါပြားကို ဖြင့္မယ္ဆို
*365*1# သို႔ SUP ON လို႔ 365 ကို SMS ပို႔ပါ
-> စူပါပြားကို ျဖဳတ္မယ္ဆို
*365*2# သို႔ SUP OFF လို႔ 365 ကို SMS ပို႔ပါ
-> ႏိုင္ငံျခားေရာက္ေနလို႔ ျမန္မာျပည္က တယ္လီေနာ နံပါတ္နဲ႔ နဲ႔ ဟိုႏိုင္ငံမွာ ေစ်းေပါေပါ ဆက္ၿပီး အသံုးျပဳဖို႔ My Roaming Day Pack
*979*2*1*1#
-> တယ္လီေနာ္က မိနစ္ ၁၀၀ ကိုဝယ္မယ္ဆို
*801# (or) *979*2*1*2#
-> ၈၀၀ က်ပ္တန္ စူပါဇီကြက္ တစ္ပတ္စာ ဝယ္ဖို႔အတြက္
*803# (or) *979*2*1*4#
-> ၂၅၀၀ က်ပ္တန္ စူပါဇီကြက္ တစ္လစာ ဝယ္ဖို႔အတြက္
*802# (or) *979*2*1*3#.
-> Phone Ring Tunes
ဖုန္းေခၚဆိုတဲ့အခ်ိန္ သီခ်င္းသံေလးေတြ သူမ်ားကို ေပးထားေထာင္ေစဖို႔ အတြက္ျဖစ္ပါတယ္။ ၃၀၀ က်ပ္ေတာ့ ေပးရပါတယ္။
Phone Ring Tunes ဖြင့္ဖို႔။
*979*2*3*1*1#
-> Phone Ring Tunes ျဖဳတ္ဖို႔အတြက္
*979*2*3*2*1#
-> Internet Package ဝယ္မယ္ဆိုရင္
*979*2*2# (or) *400# (ပင္မစာမ်က္ႏွာ)
*979*2*2*4# (or) *400*4# (My Internet weekly 110Mb: 500kyats)
*979*2*2*5# (or) *400*5# (My Internet monthly 500Mb: 1900kyats)
*979*2*2*1# (or) *400*1# (Smart Internet monthly 500Mb: 2700kyats)
*979*2*2*2# (or) *400*2# (Smart Internet monthly 1.25Gb: 6600kyats)
*979*2*2*3# (or) *400*3# (Smart Internet monthly 2.4Gb: 11900kyats)
-> တယ္လီေနာရဲ႕ ေဘာ္ဒါ Pack ကိုယူၿပီး မိနစ္ ၁၀၀ အတြက္
တစ္မိနစ္ ၁၅ က်ပ္ နဲ႔ စကားေျပာမယ္ ဆိုရင္
*801# call သို႔ 500 ကို ‘T1500’ ဆိုၿပီး SMS ပို႔ပါ
✅ Ooredoo
***********
-> မိမိဖုန္းကုိ ေငြျဖည့္ (Topup) လုပ္လုိ ပါက
*123* <ဂဏန္း ၁၆ လုံးပါ ေငြျဖည့္ PIN နံပါတ္> # ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> အျခား Ooredoo ဖုန္း နံပါတ္သုိ႔ ေငြျဖည့္ေပး လုိပါက
*123*< မိမိေငြျဖည့္ သြင္းေပး လုိေသာ ဖုန္းနံပါတ္ > * <ဂဏန္း ၁၆ လုံးပါ ေငြျဖည့္ PIN နံပါတ္ ># ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> ဖုန္း ေငြလက္က်န္ စစ္ေဆး လုိပါက
*124# ကုိ ႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> ၀န္ေဆာင္မႈ မ်ားကုိ စီမံရန္
*133# ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> မိမိ၏ ဖုန္းနံပါတ္ကုိ စစ္ေဆးရန္
*133*5# ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> ဖုန္း ေငြလႊဲေျပာင္း ေပးလုိ ပါက
*155*< လႊဲေျပာင္း လုိေသာ ပမာဏ > *< လက္ခံမည့္ သူ၏ ဖုန္းနံပါတ္ ># ကုိႏွိပ္ၿပီး
Call ခလုတ္ကုိႏွိပ္ပါ။
-> အျခားသူအား မိမိဖုန္းကုိ ေငြျဖည့္ေပး ေစလုိပါက
Top Me Up Function ကုိ အသုံးျပဳနုိင္ ပါသည္။
*126*< ဖုန္း ေငြျဖည့္ ေပး မည့္ သူ၏ ဖုန္းနံပါတ္ >*< ဖုန္း ေငြျဖည့္ လုိေသာ ပမာဏ ># ကုိႏွိပ္ၿပီး
Call ခလုတ္ကုိႏွိပ္ပါ။
-> ဖုန္း ျပန္ေခၚေစ လုိပါက
Call Me Back Function ကုိ အသုံးျပဳနုိင္ ပါသည္။
*122*< ျပန္ေခၚေစ လုိေသာ ဖုန္းနံပါတ္ ># ကုိႏွိပ္ ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
Telenor ကိုသံုးမယ္ဆိုရင္
ဒါေလးေတြေတာ့ သိထားသင့္တယ္
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
အေထြေထြဝန္ေဆာင္မွဳကိုလိုခ်င္ရင္
*979#
ဖုန္းေငြလက္က်န္ ကိုသိခ်င္ရင္
*124#
Bonus လက္က်န္ ကိုသိခ်င္ရင္
*124*1#
InternetPackage ရဲ႕လက္က်န္ ပမာဏကိုသိခ်င္ရင္
*979*1*1# (or) *124*1#
ေငြျဖည့္ခ်င္ရင္
*123*pin#
Telenor ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြျဖည့္ေပးခ်င္ရင္
*979*1*3*2* ph.no: * pin#
Telenor ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြလႊဲခ်င္ရင္
*979*2*4* ph.no: * amount #
ဖုန္းေဘကုန္ေနလို႔ Call Me Back သံုးခ်င္ရင္
*979*3*2*ph.no#
အေရးေပၚဖုန္းနံပါတ္ေခၚခ်င္ရင္
*979*3*3*1# (ရဲစခန္း)
*979*3*3*2# (ေဆးရံုကား)
*979*3*3*3# (မီးသတ္)
ဖုန္းအတြက္ Internet Setting လိုခ်င္ရင္
*979*3*1#
Internet Package ဝယ္ခ်င္ရင္
*979*2*2# (or) *400#
My Internet weekly (110Mb)
(500kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*4# (or) *400*4#
My Internet monthly (500Mb)
(1900kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*5# (or) *400*5#
Smart Internet monthly (500Mb) (2700kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*1# (or) *400*1#
Smart Internet monthly (1.25Gb) (6600kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*2# (or) *400*2#
Smart Internet monthly (2.4Gb) (11900kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*3# (or) *400*3#
ေနာက္ဆံုးေခၚထားတဲ့ ဖုန္းနံပါတ္ 5 ခု ကို သိခ်င္ရင္
*979*1*4*1#
ေနာက္ဆံုးျဖည့္ထားတဲ့ Top Up 5 ႀကိမ္ကိုသိခ်င္ရင္
*979*1*4*2#
ေနာက္ဆံုးပို႔ထားတဲ့ SMS 5 ခုကို သိခ်င္ရင္
*979*1*4*3#
Miss Called Alert (Free)လိုခ်င္ရင္
*979*2*3*1*2#
Miss Called Alert (Free)ျဖဳတ္ခ်င္ရင္
*979*2*3*2*2#
Phone Ring Tunes လိုခ်င္ရင္ (300Kyats)
*979*2*3*1*1#
Phone Ring Tunes ျဖဳတ္ခ်င္ရင္
*979*2*3*2*1#
စူပါပြားကိုသံုးခ်င္ရင္
*365*1#
စူပါပြားကိုျပန္ျဖဳတ္ခ်င္ရင္
*365*2#
စူပါဇီးကြက္ Night Monthly Pack
(2500Kyats)
*802# (or) *979*2*1*3#
စူပါဇီးကြက္ Night Weekly Pack
(800Kyats)
*803# (or) *979*2*1*4#
Telenor 100 Minutes Pack
*801# (or) *979*2*1*2#
Telenor My Roaming Day Pack
*979*2*1*1#
Telnor ဖုန္းေဘႀကိဳသံုးေငြ ခ်ီးယူရန္
( ဖုန္းေဘ 700 Kyats ႀကိဳသံုးႏိုင္သည္)
(ဖုန္းေငြျဖည့္လွ်င္ 725 Kyats ျပန္ျဖတ္သည္)
*500#
Telenor Mobile Money Account
*900#
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
✅ MPT / Telenor / Ooredoo တို႔အေၾကာင္း သိမွတ္ဖြယ္ရာမ်ား
✅ MPT
******
-> ဖုန္းျပန္ေခၚေပးပါ
*222*လက္ခံမည့္ဖုန္းနံပါတ္#call
-> ေဘလႊဲရန္
*223*ေငြပမာဏ*လပ္ခံမည့္ဖုန္း#call
-> ေဘစစ္ရန္
*124# call (or) *124*1#call
-> အျခားဖုန္းေငြျဖည့္ရန္
*123*PIN.NO*လက္ခံမည့္ဖုန္း#call
-> Internet Package ဝယ္ရန္...
400MB (or) 1GB (or) 5GB ထိရွိတယ္။
400MB ဆို ၁လ 2800 က်မယ္။
1GB ဆို ၁လ 6500 က်မယ္။
5 GB ဆို ၁လ 25000 က်မယ္။
ဝယ္ခ်င္ရင္ 1332 ကို ဝယ္ခ်င္သေလာက္ SMS ပို႔ပါ
ဥပမာ 1GB ဝယ္ခ်င္ပါက 1332 ကို 1GB ဟုရိုတ္နွိပ္၍ Sms ပို႔ေပးရမွာျဖစ္ပါတယ္။
✅ Telenor
**********
-> ေငြလက္က်န္စစ္ေဆးရန္
*124#
-> ေငြျဖည့္ခ်င္ရင္
*123*pin#
-> ဖုန္းေဘကုန္ေနတဲ့အခ်ိန္ သူမ်ားကို ဖုန္းျပန္ေခၚခိုင္းမယ္ဆို
*979*3*2*ph.no#
-> တယ္လီေနာ ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြျဖည့္ေပးမယ္ဆိုရင္
*979*1*3*2*ph.no*pin#
-> Telenor ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြလႊဲခ်င္ရင္
*979*2*4*ph.no*amount#
-> Facebook ကို 1400 က်ပ္နဲ ့ 14 ရက္ သုံးမယ္။
၁၄၀၀ က်ပ္တည္း နဲ႔ ၁၄ ရက္အတြင္း ေဖ့စဘြတ္အဝသံုး၊ ေဖ့စဘြတ္ ဗီဒီယို အဝၾကည့္ ခ်င္ရင္
500 ကို ‘FB’ ဆိုၿပီး ပို႔ပါ။
-> အေရးေပၚ ေခၚႏိုင္တဲ့ ဖုန္းနံပါတ္ေတြကေတာ့
*979*3*3*1# (ရဲစခန္း)
*979*3*3*2# (ေဆးရံုကား)
*979*3*3*3# (မီးသတ္)
-> ဖုန္းေငြကုန္သြားလို႔ တယ္လီေနာဆီက ပိုက္ဆံ ၇၀၀ ေခ်းခ်င္တယ္ဆို
*500#
-> ေနာက္ဆံုးပို႔ထားတဲ့ SMS ၅ ခုကို ျပန္လိုခ်င္ရင္
*979*1*4*3#
-> ေငြျဖည့္ထားတဲ့ Top Up ၅ ခုကို ျပန္သိခ်င္ရင္
*979*1*4*2#
-> ေနာက္ဆံုးေခၚထားတဲ့ ဖုန္း နံပါတ္ ၅ ခုကို သိခ်င္ရင္
*979*1*4*1#
-> အင္တာနက္ setting ကိုယ္တိုင္ထည့္မယ္ဆို သို႔ APN က 'internet' ျဖစ္ပါတယ္။
နံပါတ္ ႏွိပ္ၿပီးေမးမယ္ဆို...
*979*3*1#
-> ေငြလက္က်န္ကို အင္တာနက္ package၊ စူပါဇီးကြက္၊ bonus ေတြရဲ႕ လက္က်န္ေငြကိုပါ သိခ်င္တယ္ဆို
*124*1# သို႔ *979*1*1#
-> Miss Called Alert ဆိုတာ ဖုန္းပိတ္ထားတဲ့အခ်ိန္ သို႔ ဆက္သြယ္မႈ ဧရာယာ ျပင္ပေရာက္ေနခ်ိန္
တစ္ေယာက္ေယာက္က ကိုယ့္ဖုန္းကို ေခၚခဲ့တယ္ဆို ဖုန္းျပန္ဖြင့္တာ နဲ႔ SMS ပို႔ၿပီးေတာ့ ေျပာျပမွာပါ။
ဝန္ေဆာင္မႈက အခမဲ့ပါ။ Miss Called Alert ဖြင့္ဖို႔...
*979*2*3*1*2# (သို႔) "MCA ON" ဆိုၿပီး 222 ကို SMS ပို႔ပါ
-> Miss Called Alert ျဖဳတ္ဖို႔
*979*2*3*2*2# (သို႔) "MCA OFF" ဆိုၿပီး 222 ကို SMS ပို႔ပါ
-> တယ္လီေနာ ရဲ႕ Mobile Money Account ကို သံုးမယ္ဆိုရင္
*900#
-> စူပါပြားကို ဖြင့္မယ္ဆို
*365*1# သို႔ SUP ON လို႔ 365 ကို SMS ပို႔ပါ
-> စူပါပြားကို ျဖဳတ္မယ္ဆို
*365*2# သို႔ SUP OFF လို႔ 365 ကို SMS ပို႔ပါ
-> ႏိုင္ငံျခားေရာက္ေနလို႔ ျမန္မာျပည္က တယ္လီေနာ နံပါတ္နဲ႔ နဲ႔ ဟိုႏိုင္ငံမွာ ေစ်းေပါေပါ ဆက္ၿပီး အသံုးျပဳဖို႔ My Roaming Day Pack
*979*2*1*1#
-> တယ္လီေနာ္က မိနစ္ ၁၀၀ ကိုဝယ္မယ္ဆို
*801# (or) *979*2*1*2#
-> ၈၀၀ က်ပ္တန္ စူပါဇီကြက္ တစ္ပတ္စာ ဝယ္ဖို႔အတြက္
*803# (or) *979*2*1*4#
-> ၂၅၀၀ က်ပ္တန္ စူပါဇီကြက္ တစ္လစာ ဝယ္ဖို႔အတြက္
*802# (or) *979*2*1*3#.
-> Phone Ring Tunes
ဖုန္းေခၚဆိုတဲ့အခ်ိန္ သီခ်င္းသံေလးေတြ သူမ်ားကို ေပးထားေထာင္ေစဖို႔ အတြက္ျဖစ္ပါတယ္။ ၃၀၀ က်ပ္ေတာ့ ေပးရပါတယ္။
Phone Ring Tunes ဖြင့္ဖို႔။
*979*2*3*1*1#
-> Phone Ring Tunes ျဖဳတ္ဖို႔အတြက္
*979*2*3*2*1#
-> Internet Package ဝယ္မယ္ဆိုရင္
*979*2*2# (or) *400# (ပင္မစာမ်က္ႏွာ)
*979*2*2*4# (or) *400*4# (My Internet weekly 110Mb: 500kyats)
*979*2*2*5# (or) *400*5# (My Internet monthly 500Mb: 1900kyats)
*979*2*2*1# (or) *400*1# (Smart Internet monthly 500Mb: 2700kyats)
*979*2*2*2# (or) *400*2# (Smart Internet monthly 1.25Gb: 6600kyats)
*979*2*2*3# (or) *400*3# (Smart Internet monthly 2.4Gb: 11900kyats)
-> တယ္လီေနာရဲ႕ ေဘာ္ဒါ Pack ကိုယူၿပီး မိနစ္ ၁၀၀ အတြက္
တစ္မိနစ္ ၁၅ က်ပ္ နဲ႔ စကားေျပာမယ္ ဆိုရင္
*801# call သို႔ 500 ကို ‘T1500’ ဆိုၿပီး SMS ပို႔ပါ
✅ Ooredoo
***********
-> မိမိဖုန္းကုိ ေငြျဖည့္ (Topup) လုပ္လုိ ပါက
*123* <ဂဏန္း ၁၆ လုံးပါ ေငြျဖည့္ PIN နံပါတ္> # ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> အျခား Ooredoo ဖုန္း နံပါတ္သုိ႔ ေငြျဖည့္ေပး လုိပါက
*123*< မိမိေငြျဖည့္ သြင္းေပး လုိေသာ ဖုန္းနံပါတ္ > * <ဂဏန္း ၁၆ လုံးပါ ေငြျဖည့္ PIN နံပါတ္ ># ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> ဖုန္း ေငြလက္က်န္ စစ္ေဆး လုိပါက
*124# ကုိ ႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> ၀န္ေဆာင္မႈ မ်ားကုိ စီမံရန္
*133# ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> မိမိ၏ ဖုန္းနံပါတ္ကုိ စစ္ေဆးရန္
*133*5# ကုိႏွိပ္ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
-> ဖုန္း ေငြလႊဲေျပာင္း ေပးလုိ ပါက
*155*< လႊဲေျပာင္း လုိေသာ ပမာဏ > *< လက္ခံမည့္ သူ၏ ဖုန္းနံပါတ္ ># ကုိႏွိပ္ၿပီး
Call ခလုတ္ကုိႏွိပ္ပါ။
-> အျခားသူအား မိမိဖုန္းကုိ ေငြျဖည့္ေပး ေစလုိပါက
Top Me Up Function ကုိ အသုံးျပဳနုိင္ ပါသည္။
*126*< ဖုန္း ေငြျဖည့္ ေပး မည့္ သူ၏ ဖုန္းနံပါတ္ >*< ဖုန္း ေငြျဖည့္ လုိေသာ ပမာဏ ># ကုိႏွိပ္ၿပီး
Call ခလုတ္ကုိႏွိပ္ပါ။
-> ဖုန္း ျပန္ေခၚေစ လုိပါက
Call Me Back Function ကုိ အသုံးျပဳနုိင္ ပါသည္။
*122*< ျပန္ေခၚေစ လုိေသာ ဖုန္းနံပါတ္ ># ကုိႏွိပ္ ၿပီး Call ခလုတ္ကုိ ႏွိပ္ပါ။
Telenor ကိုသံုးမယ္ဆိုရင္
ဒါေလးေတြေတာ့ သိထားသင့္တယ္
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
အေထြေထြဝန္ေဆာင္မွဳကိုလိုခ်င္ရင္
*979#
ဖုန္းေငြလက္က်န္ ကိုသိခ်င္ရင္
*124#
Bonus လက္က်န္ ကိုသိခ်င္ရင္
*124*1#
InternetPackage ရဲ႕လက္က်န္ ပမာဏကိုသိခ်င္ရင္
*979*1*1# (or) *124*1#
ေငြျဖည့္ခ်င္ရင္
*123*pin#
Telenor ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြျဖည့္ေပးခ်င္ရင္
*979*1*3*2* ph.no: * pin#
Telenor ကတ္အခ်င္းခ်င္း ေငြလႊဲခ်င္ရင္
*979*2*4* ph.no: * amount #
ဖုန္းေဘကုန္ေနလို႔ Call Me Back သံုးခ်င္ရင္
*979*3*2*ph.no#
အေရးေပၚဖုန္းနံပါတ္ေခၚခ်င္ရင္
*979*3*3*1# (ရဲစခန္း)
*979*3*3*2# (ေဆးရံုကား)
*979*3*3*3# (မီးသတ္)
ဖုန္းအတြက္ Internet Setting လိုခ်င္ရင္
*979*3*1#
Internet Package ဝယ္ခ်င္ရင္
*979*2*2# (or) *400#
My Internet weekly (110Mb)
(500kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*4# (or) *400*4#
My Internet monthly (500Mb)
(1900kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*5# (or) *400*5#
Smart Internet monthly (500Mb) (2700kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*1# (or) *400*1#
Smart Internet monthly (1.25Gb) (6600kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*2# (or) *400*2#
Smart Internet monthly (2.4Gb) (11900kyats) သံုးခ်င္ရင္
*979*2*2*3# (or) *400*3#
ေနာက္ဆံုးေခၚထားတဲ့ ဖုန္းနံပါတ္ 5 ခု ကို သိခ်င္ရင္
*979*1*4*1#
ေနာက္ဆံုးျဖည့္ထားတဲ့ Top Up 5 ႀကိမ္ကိုသိခ်င္ရင္
*979*1*4*2#
ေနာက္ဆံုးပို႔ထားတဲ့ SMS 5 ခုကို သိခ်င္ရင္
*979*1*4*3#
Miss Called Alert (Free)လိုခ်င္ရင္
*979*2*3*1*2#
Miss Called Alert (Free)ျဖဳတ္ခ်င္ရင္
*979*2*3*2*2#
Phone Ring Tunes လိုခ်င္ရင္ (300Kyats)
*979*2*3*1*1#
Phone Ring Tunes ျဖဳတ္ခ်င္ရင္
*979*2*3*2*1#
စူပါပြားကိုသံုးခ်င္ရင္
*365*1#
စူပါပြားကိုျပန္ျဖဳတ္ခ်င္ရင္
*365*2#
စူပါဇီးကြက္ Night Monthly Pack
(2500Kyats)
*802# (or) *979*2*1*3#
စူပါဇီးကြက္ Night Weekly Pack
(800Kyats)
*803# (or) *979*2*1*4#
Telenor 100 Minutes Pack
*801# (or) *979*2*1*2#
Telenor My Roaming Day Pack
*979*2*1*1#
Telnor ဖုန္းေဘႀကိဳသံုးေငြ ခ်ီးယူရန္
( ဖုန္းေဘ 700 Kyats ႀကိဳသံုးႏိုင္သည္)
(ဖုန္းေငြျဖည့္လွ်င္ 725 Kyats ျပန္ျဖတ္သည္)
*500#
Telenor Mobile Money Account
*900#
°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°°
Zaw Rayin;
PPTT(Per-service Prinary Teacher Tranining)
လုပ္ငန္းခြင္အႀကိဳမူလတန္းဆရာအတတ္ပညာသင္တန္း
မူလတန္းဆရာအတတ္ပညာေရးလက္မွတ္
B.Ed(Bachelor of Education)
ပညာေရးဘြဲ႔တက္ေရာက္သူမ်ားသင္တန္း
ပညာေရးဘြဲ
DTEd(Diploma and Per-service Teachering Coach Education)
လုပ္ငန္းခြင္အႀကိဳဆရာအတတ္ပညာဒီပလိုမာသင္တန္း
ဆရာအတတ္ပညာဒီပလုိမာဘြဲ႔
DTVET(Department of Technical and Vocational Education)
နည္းပညာႏွင့္သက္ေမြးပညာေရးဦးစီးဌာန
PPTT(Per-service Prinary Teacher Tranining)
လုပ္ငန္းခြင္အႀကိဳမူလတန္းဆရာအတတ္ပညာသင္တန္း
မူလတန္းဆရာအတတ္ပညာေရးလက္မွတ္
B.Ed(Bachelor of Education)
ပညာေရးဘြဲ႔တက္ေရာက္သူမ်ားသင္တန္း
ပညာေရးဘြဲ
DTEd(Diploma and Per-service Teachering Coach Education)
လုပ္ငန္းခြင္အႀကိဳဆရာအတတ္ပညာဒီပလိုမာသင္တန္း
ဆရာအတတ္ပညာဒီပလုိမာဘြဲ႔
DTVET(Department of Technical and Vocational Education)
နည္းပညာႏွင့္သက္ေမြးပညာေရးဦးစီးဌာန
Zaw Rayin;
R2Pအေၾကာငး္ သိေကာငး္စရာ.....
“ၿမန္မာ့အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာကိုု ၿခိမ္းေခ်ာက္ေနသည့္ R2P”
လက္ရွိ အေျခအေနအရ ရခိုုင္ၿပည္နယ္မွာ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာတဲ့
ေယာက်္ား မိန္းမ ခေလး လူၾကီး အားလံုးဟာ အၾကမ္းဖက္ေတြျဖစ္ေပမယ့္ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ အားလံုးကို ပစ္ခတ္ ဖမ္းဆီး နွိမ္နင္းလို႕ မျဖစ္နိဳင္ပါဘူး။
ဘာၿဖစ္လို႕လဲဆိုေတာ့ UN က အသစ္ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့တဲ့ R2P အဖြဲ႕ေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္ ။
R2P (Responsibility to Protect) အဖြဲ႕ဆိုတာ ……….
International Commission on Intervention and State Sovereignty (ICISS) နိဳင္ငံတစ္ခု၏အခ်ဳပ္အျခာအာဏာနွင့္၀င္ေရာက္စြက္ဖက္ျခင္းဆိုင္ရာအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေကာ္မရွင္ဆိုတဲ့အဖြဲ႕ကို၂၀၀၁ဒီဇင္ဘာမွာစဖြဲ႕ခဲ႕တာ ၿဖစ္ၿပီး အဲဒီအဖြဲ႕ကိုုအေၿခခံၿပီး ထပ္ဖြဲ႕လိုုက္တဲ့
နိဳင္ငံတစ္ကာ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာကို ၀င္ေရာက္ စြက္ဖက္ခြင့္ ရတဲ့ အဖြဲ႕ပါ ။
သူတို႕ဟာ လူမ်ိဳးတုန္း သတ္ျဖတ္ျခင္း
လူမ်ိဳးႏြယ္စု တစ္ခု ရွင္းလင္းသုတ္သင္ျခင္း
အၾကမ္းဖက္အေၾကာင္းျပ ျပီးေဒသတစ္ခုကို ေခ်မွဳန္းျခင္း
အစုလိုက္ အျပံဳလိုက္ သတ္ျဖတ္ျခင္း ေတြလုပ္ရင္
ျခိမ္းေျခာက္ခံလူသားေတြ ကယ္တင္ေရး စတာေတြအတြက္
R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ အာဏာနဲ႕ UN ကတပ္က နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို အတားအဆီး မရွိ အာဏာသိမ္းခြင့္ ရွိတဲ့အဖြဲ႕ ပါ ။
ဒီအတြက္ ညွိနိွဳင္းစရာမလိုဘူး လြပ္လပ္စြာ ၀င္သိမ္းခြင့္ရွိတယ္။
UN မွာရွိတဲ့ စစ္ေရးအရ အေရးယူဘို႕ ဆံုးျဖတ္ရင္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီ မွာ ဗီတိုအာဏာသံုးစြဲခြင့္ရွိတဲ့ နိုုင္ငံေတြသေဘာမတူလည္း နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို ၀င္တိုက္ ပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့ အဖြဲ႕ပါ။
အဲ့ဒီ အဖြဲ႕ရဲ႕ ဥကၠဌကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရဲ႕ အခ်စ္ေတာ္ ကိုဖီအာနန္ပါပဲ ။
...၂၀၀၁ ခုုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလလည္းေရာက္ေရာ(ICISS) ရဲ့ အစီရင္ခံစာကိုု ထုုတ္ျပန္ တယ္။
(After the September 11, 2001 terrorist attacks, the international debate shifted away from consideration of measures to prevent genocide and mass atrocity toward measures for the prevention and preemption of terrorist activities and the proliferation of weapons of mass destruction. Moreover, the invasion of Iraq in 2003, premised in part on an argument of humanitarian intervention, was even more destructive to the advancement of the RtoP agenda. The invasion heightened concerns that RtoP would be used to further erode the sovereignty of smaller developing countries. )
စက္တင္ဘာလ၁၁ရက္၂၀၀၁ခုနွစ္ WTC တိုက္ခိုက္ခံရအျပီးနဲ႕ သူတို႕အစီရင္ခံစာထုတ္ၿပန္မႈဟာ အခ်ိန္ကြက္တိျဖစ္ေနတာျမင္ရလိမ့္မယ္။
အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ညွိနွိဳင္းေျပာဆိုေနရမႈေတြဟာ လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဴေတြအေပၚ ၊ လူအစုအလိုက္အျပံဳလိုက္ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္စြာသတ္ျဖတ္ျခင္းေတြအေပၚ ၊ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈနဲ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာကလက္မခံတဲ့အဖ်က္စြမ္းအားျပင္းလက္နက္ၾကီးေတြအသံုးျပဳမွဴေတြအေပၚ စတဲ့အခ်က္ေတြကိုဟန္႕တားဖို႕အတြက္ ညွိနွိဳင္းေနဖို႕မလိုအပ္ဘူး ဒါေတြကိုဟန္႕တားနိဳင္ဖို႕သာအဓိကျဖစ္တယ္လို႕ဆိုလိုပါတယ္။
Responsible To Protect ဆိုတဲ့အာဂ်င္ဒါ (သေဘာထားမူၾကမ္း) ကိုခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ဖို႕သင့္ျပီလို႕ေဖာ္ျပထားတာၿဖစ္ပါတယ္။
၂၀၀၃ခုနွစ္ စက္တင္ဘာလ ေရာက္ေတာ့ ကိုဖီအာနန္က နိဳင္ငံတကာအစည္းအေ၀း တစ္ရပ္ ေခၚယူျပီး R2P အာဂ်င္ဒါက ိုခ်ျပရွင္းလင္းခဲ့ပါတယ္။
သတိၿပဳရမွာက ၂၀၀၃ခုနွစ္မတ္လ၂၀ရက္ေန႕မွာ US ဟာအီရတ္ကို၀င္တိုက္ခဲ့ျပီး ေမလ၁ရက္ေန႕မွာသိမ္းပိုက္ခဲ့ျပီးျဖစ္ေနတဲ့အခ်က္ပါ။
ကိုဖီအာနန္ဟာ ဒီဇင္ဘာ၂၀၀၄ မွာ A More Secure World ပိုမိုလံုျခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့စာတမ္းအသစ္တစ္ခုတင္သြင္းျပန္တယ္။
ဒီစာတမ္းမွာလည္းအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာလံုျခံဳေရးမူ၀ါဒက်င့္ထံုးေတြနဲ႕အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတာ၀န္ခံမႈေတြက ျခိမ္းေခ်ာက္ခံလူသားေတြကို ကယ္တင္ဖို႕ဆိုျပီး... စကားလံုး အမ်ိဳးမ်ိဳး သံုးစြဲတင္ျပ ခဲ့ၾက ျပန္တယ္။
တစ္နည္းအားျဖင့္ေတာ့ကမၻာၾကီး ကလူသားေတြကို စကားလံုးလွလွေတြ ထိုးေက်ြးျပီး နိဳင္ငံေရးကေန စစ္ပြဲဖန္တီးမွဴကို Soft Power ကေန Hard Power အေရြ႕ဖက္ကို ေရႊ႕ယူတဲ့မဟာဗ်ဴဟာ လို႕တင္စားရမွာပါ။
အဲ့ဒီေနာက္ေတာ့ In Larger Freedom ပိုမိုလြတ္လပ္မႈရွိတဲ့ ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့ စာတမ္းကို ကိုဖီအာနန္ကပဲတင္သြင္းခဲ့ျပီး ၂၀၀၅ခုနွစ္ ကမၻာ႕ထိပ္သီးညီလာခံမွာ အတည္ျပဳ ခဲ့ၾကၿပန္ပါတယ္။
အဲ့ဒီမွာ Resolution 1674 on the Protection of Civilians in Armed Conflict လို႕ေခၚတဲ့ UN Resolution အမွတ္၁၆၇၄ ကိုျပဌာန္းခဲ့တယ္။
အရပ္သားစစ္ေဘးဒုကၡသည္ မ်ားကို စစ္ပြဲေနရာမွ ကာကြယ္ပိုင္ခြင့္တဲ့...
အဲဒီက paragraph 138 and 139 on the Responsibility to Protect အပိုဒ္၁၃၈နဲ႕၁၃၉
အရ Responsibility to Protect ဆိုတဲ့အသံုးအနွဳန္းကိုတရား၀င္သံုးစြဲလာခဲ့ျပီး R2P ဆိုတာ ေပၚလာခဲ့ၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္သစ္ျဖစ္တဲ့ ဘန္ကီမြန္းဟာ Mr. Edward Luck အက္ဒြပ္လုခ္ဆိုသူကို Special Adviser to the Secretary General with a focus on the Responsibility to Protect
အထူးအၾကံေပးအရာရွိအျဖစ္စတင္ခန္႕ထားခဲ့ျပီး
သူကမွတဆင့္ R2P အဖြဲ႕အစည္းကိုစတင္ထူေထာင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၂၀၀၈ခုေဖေဖာ္၀ါရီလမွာေတာ့ The Global Centre for the Responsibility to Protect ဆိုတဲ့ဌာနတစ္ခု UN ေအာက္မွာ တရား၀င္ ထူေထာင္ခဲ့ၾကျပီး.. ေဒါက္တာဆိုင္မြန္အဒမ္Dr. Simon Adamsဆိုသူက Executive Director အျဖစ္တာ၀န္ယူျပီး.. ၀န္ထမ္း ၁၃ဦးပါ၀င္တဲ့ ရံုးအဖြဲ႕ကို စတင္လည္ပတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။
နိုုင္ငံေတာ္အတိုုင္ပင္ခံပုုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ၂၀၁၆၊
ၾသဂုတ္လ ( ၁၇ ) ရက္မွာ ကိုဖီအာနန္ဦးစီးတဲ့ ရခိုင္ေကာ္မရွင္ကို လူ ( ၉ ) ဦးနဲ႕ ဖြဲ႕ခဲ႕ပါတယ္။
တစ္လတင္းတင္းျပည့္တဲ့ ၂၀၁၆ စက္တင္ဘာ ( ၁၆ ) ေန႕မွာ R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ ေၾကျငာစာတမ္း တစ္ေစာင္ထြက္လာတယ္။
ေခါင္းစဥ္က
""ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းက ခြဲျခားဆက္ဆံ ဖိနွိပ္ခံေနရေသာ နိဳင္ငံမဲ့ရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ လူ႕အဖြဲ႕အစည္း ကိုျခိမ္းေခ်ာက္ လာေသာျပႆနာ ရပ္မ်ားနွင့္ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရေသာ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ လူသားျဖစ္တည္မႈအေပၚျပစ္မွဴက်ဴးလြန္ျခင္းမ်ား""" တဲ့ …..
ေနာက္ေၾကာင္း ရာဇ၀င္ ေလးလဲ ေရးထားေသးတယ္ …..
""ျမန္မာနိဳင္ငံအစိုးရရဲ႕စနစ္တက်ခြဲျခားထားတဲ့ ေပၚလစီေတြေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတစ္သန္းေက်ာ္ ေလာက္ ဟာ ျခိမ္းေခ်ာက္ခံေနရပါတယ္၊
ဒီလူေတြဟာကြဲျပားတဲ့မူဆလင္လူမ်ိဳးစုေတြျဖစ္ပါတယ္။ဇြန္လ၂၀ရက္မွာ UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္သူ Zeid Ra'ad al Hussein ဟာ ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းမွာရွိေနတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရမွဴေတြ သူတို႕ရဲ႕ လူမ်ိဳးျဖစ္မွဴကို ခြဲျခားဆက္ဆံျပီး အသိအမွတ္ မျပဳမွဴေတြကို UN လူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကိုတင္ျပခဲ့ပါတယ္""
''ဒီကိစၥရပ္ေတြဟာအတြင္းၾကိတ္ျဖစ္ပြားေနျပီး စနစ္တက် စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ ခဲ့တာေတြျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေတြဟာဖိနွိပ္ညွင္းပန္းမႈနဲ႕လူသားျဖစ္ျခင္းအေပၚ ၿပစ္မွဴေျမာက္တဲ့က်ဴးလြန္မွဴေတြျဖစ္တယ္လို႕အစီရင္ခံစာမွာေဖာ္ျပထားပါတယ္။"
"" ၂၀၁၂ ခုနွစ္လူမ်ိဳးေရးပဋိပကၡေတြအျပီးမွာ ရိုဟင္ဂ်ာခန္႕ မွန္းတစ္သိန္း နွစ္ေသာင္းေလာက္ဟာ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာေနထိုင္ေနၾကရပါတယ္။
၂၀၁၆ခုေဖေဖာ္၀ါရီလထဲမွာသြားေရာက္ခဲ့တဲ့ UNရဲ႕
အရာရွိ John Ging ဂ်ြန္ဂင္းရဲ႕ခရီးစဥ္မွာေတြ႕ရွိတင္ျပခ်က္ေတြကေတာ့ အလြန္ဆိုးရြား စိတ္ပ်က္ ဖြယ္ အေျခအေနေတြနဲ႕အတူဘယ္လိုမွလက္ခံနိဳင္ဖြယ္မရွိတဲ့ခြဲျခားဆက္ဆံခံရမွူေပၚလစီေတြ ကိုျမင္ေတြ႕ခဲ့ရတယ္လို႕တင္ျပထားပါတယ္။""""
“”ဒီလိုလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြေၾကာင္ပိုဆိုးလာတဲ့ရိုက္ခတ္မွဴေတြနဲ႕ေနထိုင္မွဴအေျခအေနဆိုးေတြတိုးပြားလာဖြယ္သာရွိျပီး ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚပိုမိုဆိုးရြား တဲ့ဖိစီးနွိပ္စက္မွဴေတြသာ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္..
ဒါေၾကာင့္မို႕လို႕ပဲ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ေလာက္ရွိတဲ့ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ အိမ္နီးခ်င္း တိုင္းျပည္ေတြကို ထြက္ေျပးလာၾက ဖြယ္ရွိတယ္..
ဒီအတြက္ေၾကာင့္ပဲသူတို႕ဟာလူကုန္ကူးခံရျခင္းနဲ႕ဒုကၡသည္ဘ၀ေရာက္ရွိရျခင္းေတြကိုျဖစ္ေစခဲ့ျပီးတျခားအျဖစ္ဆိုးေတြလည္းေတြ႕ခဲ့ၾကရတာျဖစ္တယ္။"" တဲ့
ဒါတင္မကေသးဘူး
UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္ ရန္ဟီးလီက
ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ self-identification လို႕ေခၚတဲ့ မိမိကိုယ္မိမိ အတည္ျပဳေဖာ္ျပခြင့္ကို UNရဲ႕နိဳင္ငံတကာအတည္ျပဳထားတဲ့ အျပည္ျပည္ ဆိုင္ရာလူ႕အခြင့္အေရးဥပေဒ အရေဖာ္ျပခံယူခြင့္ရွိရ မယ္လို႕ မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့တယ္ ဆိုျပီးဒီစာတမ္းမွာေဖာ္ျပထားတယ္။
ေနာက္ တစ္ခါ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး
"" ယခင္အစိုးရေဟာင္းအေနျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို နိဳင္ငံသားအျဖစ္ လက္ခံရန္ အစဥ္တစိုက္ျငင္းပယ္ခဲ့ရံုသာမက ျပည္နယ္အတြင္းခြဲျခားဆက္ဆံျခင္းေနထိုင္မွဴကန္႕သတ္ျခင္းတို႕ျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ အေျခခံလူသား ရပိုင္ခြင့္ကို ပိတ္ပင္ တားဆီးထားရံုမက င္ေစသည့္အျပဳအမူေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္းေတြ႕ရွိရ
ပါသည္။
လူမ်ိဳးဘာသာတစ္ခု၏ သတ္မွတ္ေဖာ္ျပခြင့္အခြင့္အေရးနွင့္ ကာကြယ္ေသာ္ လည္း အျခားလူမ်ိဳးစုစာရင္းတြင္ထည့္သြင္းမခံရေၾကာင္းေတြ႕ရွိရပါသည္။"" တဲ့
ရိုဟင္ဂ်ာကို တရား၀င္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုအျဖစ္ ေဖာ္ျပေပးဘို႕ အထိ ေရးထားတယ္။
ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ….
"" NLD အစိုးရသစ္အေနျဖင့္ ၄င္းခြဲျခားဆက္ဆံေစသည့္ ဥပေဒနွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာဆန္႕က်င္ေရး ေပၚလစီတို႕ကို အစိုးရေဟာင္းထံမွ အေမြ ဆက္ခံရရွိခဲ့ေသာ္လည္း အဆိုပါအခ်က္မ်ားကို ပယ္ဖ်က္ရန္ ဆႏၵရွိစြာျဖင့္ေဆာင္ရြက္ေနၾကပါသည္။
နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာဖိနွိပ္ ဆက္ဆံေနသည့္လူစုမ်ားကိုလည္း တားဆီးရန္ၾကိဳးပမ္းေနၾကပါသည္။
ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာျခင္းကို ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာ မ်ားကိုျမန္မာျပည္ အတြင္းမွ ထြက္ေျပးမႈမ်ိဳး မျဖစ္ေပၚေတာ့ေစရန္ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနပါသည္။
နိဳင္ငံတကာမွလည္း အဆိုပါရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ နိဳင္ငံေရးခိုလွႈံခြင့္မ်ားကိုလည္း ပိတ္ဆို႕တားျမစ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါသည္။
NLDအစိုးရအေနျဖင့္ သမိုင္းအခ်က္အလက္ဆိုင္ရာ အခြင့္အလမ္းမ်ားကို အသံုးျပဳျပီး တားဆီးပိတ္ပင္ျခင္းမ်ားကို အဆံုးသတ္ေစျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို အတည္ျပဳနိဳင္ေရး အင္တိုက္အားတိုက္ ကတိျပဳၾကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္ေပးလ်ွက္ရွိပါသည္ "" ….. တဲ့
ဒီစာတမ္းကို UN အဖြဲ႕၀င္နိဳင္ငံအားလံုးကတစ္ညီတစ္ညြတ္တည္း လက္ခံထားၾကတယ္။
R2P လမ္းေၾကာင္းနဲ႕ UN က ၀င္သိမ္းလိုု႕ရေအာင္ စနစ္တက်အကြင္ဆင္ထား
တာၿဖစ္ပါတယ္။
ၾကားမွာတစ္ခု ေျပာရရင္ ( ၂၀၁၃ ) တုန္းက R2P နဲ႕ OIC က UN မွာ စာတစ္ခုတင္တယ္ ။ျမန္မာျပည္က လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဳေတြကို ယူအန္ ၀င္သိမ္းဘို႕ မဲခြဲေပးဘို႕တဲ့ ။ ယူအန္မွာ မြတ္စလင္ခ်ည္း ၇၅% ေက်ာ္တယ္ ။ သူတို႕နိဳင္မွာပဲ ။
၀င္သိမ္းၿပီးတာနဲ႕ သူတို႕ ၾသဇာခံကို သမၼတေျမွာက္မယ္ေပါ့ ။
လစ္ဗ်ားနဲ႕ အီရတ္ကိုလည္း ဒီနည္းတိုင္း လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ သူပုန္က တပ္မေတာ္ျဖစ္ တပ္မေတာ္က ေတာခို၊ သူပုုန္ၿဖစ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အတိုက္ အခံဘ၀ထဲက ဒီမိုေတြေရာ သူတို႕ပါ ယူအန္၀င္သိမ္းဖိုု႕ ခနခန ေတာင္းဆို ခဲ့ၾကတာ လူတိုင္းသိျပီးသားျဖစ္မွာပါ။
ဒီအစီရင္ခံစာ နဲ႕ အေျခအေနေတြကို နိဳင္ငံေရး ( ဦးရဲထြဋ္ကလြဲလို႕ ) သမၻာရင့္သူေတြက ဘယ္လို သံုးသပ္လဲဆိုေတာ့ ….
ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးက ကိုဖီအာနန္ေကာ္မရွင္အေနနဲ႕ R2P ေၾကျငာခ်က္နဲ႕ မတိမ္းမယိမ္းအၾကံျပဳခ်က္ ေတြသာထြက္လာဖို႕ေသခ်ာေနျပီလို႕ ယူဆရ ပါတယ္တဲ့ ။
ကိုဖီအာနန္ရဲ႕အၾကံျပဳခ်က္ထြက္လာတာနဲ႕ R2P လိုအဖြဲ႕ဆီ ခ်က္ခ်င္း ေရာက္ မယ္ ။
ဒါကို အေထာက္အထား လုပ္ျပီး UNရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ ကေၾကျငာခ်က္ထုတ္မယ္ US က လံုျခံဳေရးေကာင္စီတင္မယ္ ။
ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္အေပၚ အစဥ္တစိုုက္ေထာက္ခံရပ္တည္ေပးခဲ့ၾကတဲ့ ရုုရွား နဲ႕
တရုုတ္နိုုင္ငံအစိုုးရေတြက ဗီတိုနဲ႕ပယ္ခ် ရင္ R2P အာဏာနဲ႕
United Nations peacekeeping Forces ေတြေရာက္လာမယ္။
အဲ့ဒီ UN တပ္ေတြထဲမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ က တပ္ေတြနဲ႕ အာရပ္နိဳင္ငံေတြက တပ္ေတြကိုပဲေရြးလႊတ္လိမ့္မယ္။
UN တပ္ေတြ သြင္းလို႕ရေအာင္
ကိုဖီအာနန္အၾကံျပဳခ်က္ ထြက္အျပီးမွာ ရခိုင္က မူဆလင္ေတြဟာ ပဋိကၡ
အၾကီး ၾကီး တစ္ခုကိုလည္းဖန္တီးၾကလိမ့္မယ္ ။
ေဘယ္လို ပဋိပကၡမ်ိဳးလဲဆိုရင္ စစ္တပ္က မလႊဲမေရွာင္သာ တိုုက္ခိုုက္နွိမ္နင္းရတဲ့ ၾကီးမားတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ ပဋိပကၡၾကီးတစ္ခု ကို ဖန္တီးၾကလိမ့္မယ့္ ။
အဲဒီ ပဋိပကၡမွာ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ ရိုုဟင္ဂ်ာလိုု႕ သူတိုု႕ေၿပာေနတဲ့ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာၾကတဲ့ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမားေတြကိုုပစ္ခတ္မိတာနဲ႕ R2P နဲ႕ UN တပ္ေတြ ၿမန္မာနိုုင္ငံကိုုဝင္ေရာက္ၿပီး
အနည္းဆုုံးေတာ့ ရခိုုင္ၿပည္နယ္ကိုု Save Zone အၿဖစ္သတ္မွတ္ကာ ထိန္းခ်ဳပ္ထားမွာၿဖစ္ပါတယ္။
ကဲ ဒါဆို ဘာေၾကာင့္ R2P ဥကၠဌ အာနန္ကို ေဒၚလာသန္းခ်ီေပးေခၚရလဲ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းရင္း သိျပီေပါ့ ေနာ္ အမ်ိဳးတို႕ ။
ၿမန္မာနိုုင္ငံရဲ႕ အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာ နဲ႕ နယ္နမိတ္မဆုုံးရႈံးရေအာင္ ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္ မွ အခ်ိန္မွီ တားဆီးေဆာင္ရြက္နိုုင္ဖိုု႕လိုုအပ္ေနပါၿပီ။
ကိုစစ္ေသြး(မိုုးေက်ာ္) ႏွင့္ မယ္မဒီ တိုု႕ရဲ႕ စာတမ္းမ်ားကိုု ကိုးကားထားၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
ဝင္းေမာ္(ေရႊသံစဥ္)
၁-၇-၂၀၁၇“ၿမန္မာ့အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာကိုု ၿခိမ္းေခ်ာက္ေနသည့္ R2P”
လက္ရွိ အေျခအေနအရ ရခိုုင္ၿပည္နယ္မွာ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာတဲ့
ေယာက်္ား မိန္းမ ခေလး လူၾကီး အားလံုးဟာ အၾကမ္းဖက္ေတြျဖစ္ေပမယ့္ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ အားလံုးကို ပစ္ခတ္ ဖမ္းဆီး နွိမ္နင္းလို႕ မျဖစ္နိဳင္ပါဘူး။
ဘာၿဖစ္လို႕လဲဆိုေတာ့ UN က အသစ္ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့တဲ့ R2P အဖြဲ႕ေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္ ။
R2P (Responsibility to Protect) အဖြဲ႕ဆိုတာ ……….
International Commission on Intervention and State Sovereignty (ICISS) နိဳင္ငံတစ္ခု၏အခ်ဳပ္အျခာအာဏာနွင့္၀င္ေရာက္စြက္ဖက္ျခင္းဆိုင္ရာအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေကာ္မရွင္ဆိုတဲ့အဖြဲ႕ကို၂၀၀၁ဒီဇင္ဘာမွာစဖြဲ႕ခဲ႕တာ ၿဖစ္ၿပီး အဲဒီအဖြဲ႕ကိုုအေၿခခံၿပီး ထပ္ဖြဲ႕လိုုက္တဲ့
နိဳင္ငံတစ္ကာ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာကို ၀င္ေရာက္ စြက္ဖက္ခြင့္ ရတဲ့ အဖြဲ႕ပါ ။
သူတို႕ဟာ လူမ်ိဳးတုန္း သတ္ျဖတ္ျခင္း
လူမ်ိဳးႏြယ္စု တစ္ခု ရွင္းလင္းသုတ္သင္ျခင္း
အၾကမ္းဖက္အေၾကာင္းျပ ျပီးေဒသတစ္ခုကို ေခ်မွဳန္းျခင္း
အစုလိုက္ အျပံဳလိုက္ သတ္ျဖတ္ျခင္း ေတြလုပ္ရင္
ျခိမ္းေျခာက္ခံလူသားေတြ ကယ္တင္ေရး စတာေတြအတြက္
R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ အာဏာနဲ႕ UN ကတပ္က နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို အတားအဆီး မရွိ အာဏာသိမ္းခြင့္ ရွိတဲ့အဖြဲ႕ ပါ ။
ဒီအတြက္ ညွိနိွဳင္းစရာမလိုဘူး လြပ္လပ္စြာ ၀င္သိမ္းခြင့္ရွိတယ္။
UN မွာရွိတဲ့ စစ္ေရးအရ အေရးယူဘို႕ ဆံုးျဖတ္ရင္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီ မွာ ဗီတိုအာဏာသံုးစြဲခြင့္ရွိတဲ့ နိုုင္ငံေတြသေဘာမတူလည္း နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို ၀င္တိုက္ ပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့ အဖြဲ႕ပါ။
အဲ့ဒီ အဖြဲ႕ရဲ႕ ဥကၠဌကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရဲ႕ အခ်စ္ေတာ္ ကိုဖီအာနန္ပါပဲ ။
...၂၀၀၁ ခုုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလလည္းေရာက္ေရာ(ICISS) ရဲ့ အစီရင္ခံစာကိုု ထုုတ္ျပန္ တယ္။
(After the September 11, 2001 terrorist attacks, the international debate shifted away from consideration of measures to prevent genocide and mass atrocity toward measures for the prevention and preemption of terrorist activities and the proliferation of weapons of mass destruction. Moreover, the invasion of Iraq in 2003, premised in part on an argument of humanitarian intervention, was even more destructive to the advancement of the RtoP agenda. The invasion heightened concerns that RtoP would be used to further erode the sovereignty of smaller developing countries. )
စက္တင္ဘာလ၁၁ရက္၂၀၀၁ခုနွစ္ WTC တိုက္ခိုက္ခံရအျပီးနဲ႕ သူတို႕အစီရင္ခံစာထုတ္ၿပန္မႈဟာ အခ်ိန္ကြက္တိျဖစ္ေနတာျမင္ရလိမ့္မယ္။
အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ညွိနွိဳင္းေျပာဆိုေနရမႈေတြဟာ လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဴေတြအေပၚ ၊ လူအစုအလိုက္အျပံဳလိုက္ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္စြာသတ္ျဖတ္ျခင္းေတြအေပၚ ၊ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈနဲ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာကလက္မခံတဲ့အဖ်က္စြမ္းအားျပင္းလက္နက္ၾကီးေတြအသံုးျပဳမွဴေတြအေပၚ စတဲ့အခ်က္ေတြကိုဟန္႕တားဖို႕အတြက္ ညွိနွိဳင္းေနဖို႕မလိုအပ္ဘူး ဒါေတြကိုဟန္႕တားနိဳင္ဖို႕သာအဓိကျဖစ္တယ္လို႕ဆိုလိုပါတယ္။
Responsible To Protect ဆိုတဲ့အာဂ်င္ဒါ (သေဘာထားမူၾကမ္း) ကိုခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ဖို႕သင့္ျပီလို႕ေဖာ္ျပထားတာၿဖစ္ပါတယ္။
၂၀၀၃ခုနွစ္ စက္တင္ဘာလ ေရာက္ေတာ့ ကိုဖီအာနန္က နိဳင္ငံတကာအစည္းအေ၀း တစ္ရပ္ ေခၚယူျပီး R2P အာဂ်င္ဒါက ိုခ်ျပရွင္းလင္းခဲ့ပါတယ္။
သတိၿပဳရမွာက ၂၀၀၃ခုနွစ္မတ္လ၂၀ရက္ေန႕မွာ US ဟာအီရတ္ကို၀င္တိုက္ခဲ့ျပီး ေမလ၁ရက္ေန႕မွာသိမ္းပိုက္ခဲ့ျပီးျဖစ္ေနတဲ့အခ်က္ပါ။
ကိုဖီအာနန္ဟာ ဒီဇင္ဘာ၂၀၀၄ မွာ A More Secure World ပိုမိုလံုျခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့စာတမ္းအသစ္တစ္ခုတင္သြင္းျပန္တယ္။
ဒီစာတမ္းမွာလည္းအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာလံုျခံဳေရးမူ၀ါဒက်င့္ထံုးေတြနဲ႕အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတာ၀န္ခံမႈေတြက ျခိမ္းေခ်ာက္ခံလူသားေတြကို ကယ္တင္ဖို႕ဆိုျပီး... စကားလံုး အမ်ိဳးမ်ိဳး သံုးစြဲတင္ျပ ခဲ့ၾက ျပန္တယ္။
တစ္နည္းအားျဖင့္ေတာ့ကမၻာၾကီး ကလူသားေတြကို စကားလံုးလွလွေတြ ထိုးေက်ြးျပီး နိဳင္ငံေရးကေန စစ္ပြဲဖန္တီးမွဴကို Soft Power ကေန Hard Power အေရြ႕ဖက္ကို ေရႊ႕ယူတဲ့မဟာဗ်ဴဟာ လို႕တင္စားရမွာပါ။
အဲ့ဒီေနာက္ေတာ့ In Larger Freedom ပိုမိုလြတ္လပ္မႈရွိတဲ့ ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့ စာတမ္းကို ကိုဖီအာနန္ကပဲတင္သြင္းခဲ့ျပီး ၂၀၀၅ခုနွစ္ ကမၻာ႕ထိပ္သီးညီလာခံမွာ အတည္ျပဳ ခဲ့ၾကၿပန္ပါတယ္။
အဲ့ဒီမွာ Resolution 1674 on the Protection of Civilians in Armed Conflict လို႕ေခၚတဲ့ UN Resolution အမွတ္၁၆၇၄ ကိုျပဌာန္းခဲ့တယ္။
အရပ္သားစစ္ေဘးဒုကၡသည္ မ်ားကို စစ္ပြဲေနရာမွ ကာကြယ္ပိုင္ခြင့္တဲ့...
အဲဒီက paragraph 138 and 139 on the Responsibility to Protect အပိုဒ္၁၃၈နဲ႕၁၃၉
အရ Responsibility to Protect ဆိုတဲ့အသံုးအနွဳန္းကိုတရား၀င္သံုးစြဲလာခဲ့ျပီး R2P ဆိုတာ ေပၚလာခဲ့ၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္သစ္ျဖစ္တဲ့ ဘန္ကီမြန္းဟာ Mr. Edward Luck အက္ဒြပ္လုခ္ဆိုသူကို Special Adviser to the Secretary General with a focus on the Responsibility to Protect
အထူးအၾကံေပးအရာရွိအျဖစ္စတင္ခန္႕ထားခဲ့ျပီး
သူကမွတဆင့္ R2P အဖြဲ႕အစည္းကိုစတင္ထူေထာင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၂၀၀၈ခုေဖေဖာ္၀ါရီလမွာေတာ့ The Global Centre for the Responsibility to Protect ဆိုတဲ့ဌာနတစ္ခု UN ေအာက္မွာ တရား၀င္ ထူေထာင္ခဲ့ၾကျပီး.. ေဒါက္တာဆိုင္မြန္အဒမ္Dr. Simon Adamsဆိုသူက Executive Director အျဖစ္တာ၀န္ယူျပီး.. ၀န္ထမ္း ၁၃ဦးပါ၀င္တဲ့ ရံုးအဖြဲ႕ကို စတင္လည္ပတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။
နိုုင္ငံေတာ္အတိုုင္ပင္ခံပုုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ၂၀၁၆၊
ၾသဂုတ္လ ( ၁၇ ) ရက္မွာ ကိုဖီအာနန္ဦးစီးတဲ့ ရခိုင္ေကာ္မရွင္ကို လူ ( ၉ ) ဦးနဲ႕ ဖြဲ႕ခဲ႕ပါတယ္။
တစ္လတင္းတင္းျပည့္တဲ့ ၂၀၁၆ စက္တင္ဘာ ( ၁၆ ) ေန႕မွာ R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ ေၾကျငာစာတမ္း တစ္ေစာင္ထြက္လာတယ္။
ေခါင္းစဥ္က
""ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းက ခြဲျခားဆက္ဆံ ဖိနွိပ္ခံေနရေသာ နိဳင္ငံမဲ့ရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ လူ႕အဖြဲ႕အစည္း ကိုျခိမ္းေခ်ာက္ လာေသာျပႆနာ ရပ္မ်ားနွင့္ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရေသာ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ လူသားျဖစ္တည္မႈအေပၚျပစ္မွဴက်ဴးလြန္ျခင္းမ်ား""" တဲ့ …..
ေနာက္ေၾကာင္း ရာဇ၀င္ ေလးလဲ ေရးထားေသးတယ္ …..
""ျမန္မာနိဳင္ငံအစိုးရရဲ႕စနစ္တက်ခြဲျခားထားတဲ့ ေပၚလစီေတြေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတစ္သန္းေက်ာ္ ေလာက္ ဟာ ျခိမ္းေခ်ာက္ခံေနရပါတယ္၊
ဒီလူေတြဟာကြဲျပားတဲ့မူဆလင္လူမ်ိဳးစုေတြျဖစ္ပါတယ္။ဇြန္လ၂၀ရက္မွာ UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္သူ Zeid Ra'ad al Hussein ဟာ ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းမွာရွိေနတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရမွဴေတြ သူတို႕ရဲ႕ လူမ်ိဳးျဖစ္မွဴကို ခြဲျခားဆက္ဆံျပီး အသိအမွတ္ မျပဳမွဴေတြကို UN လူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကိုတင္ျပခဲ့ပါတယ္""
''ဒီကိစၥရပ္ေတြဟာအတြင္းၾကိတ္ျဖစ္ပြားေနျပီး စနစ္တက် စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ ခဲ့တာေတြျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေတြဟာဖိနွိပ္ညွင္းပန္းမႈနဲ႕လူသားျဖစ္ျခင္းအေပၚ ၿပစ္မွဴေျမာက္တဲ့က်ဴးလြန္မွဴေတြျဖစ္တယ္လို႕အစီရင္ခံစာမွာေဖာ္ျပထားပါတယ္။"
"" ၂၀၁၂ ခုနွစ္လူမ်ိဳးေရးပဋိပကၡေတြအျပီးမွာ ရိုဟင္ဂ်ာခန္႕ မွန္းတစ္သိန္း နွစ္ေသာင္းေလာက္ဟာ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာေနထိုင္ေနၾကရပါတယ္။
၂၀၁၆ခုေဖေဖာ္၀ါရီလထဲမွာသြားေရာက္ခဲ့တဲ့ UNရဲ႕
အရာရွိ John Ging ဂ်ြန္ဂင္းရဲ႕ခရီးစဥ္မွာေတြ႕ရွိတင္ျပခ်က္ေတြကေတာ့ အလြန္ဆိုးရြား စိတ္ပ်က္ ဖြယ္ အေျခအေနေတြနဲ႕အတူဘယ္လိုမွလက္ခံနိဳင္ဖြယ္မရွိတဲ့ခြဲျခားဆက္ဆံခံရမွူေပၚလစီေတြ ကိုျမင္ေတြ႕ခဲ့ရတယ္လို႕တင္ျပထားပါတယ္။""""
“”ဒီလိုလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြေၾကာင္ပိုဆိုးလာတဲ့ရိုက္ခတ္မွဴေတြနဲ႕ေနထိုင္မွဴအေျခအေနဆိုးေတြတိုးပြားလာဖြယ္သာရွိျပီး ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚပိုမိုဆိုးရြား တဲ့ဖိစီးနွိပ္စက္မွဴေတြသာ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္..
ဒါေၾကာင့္မို႕လို႕ပဲ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ေလာက္ရွိတဲ့ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ အိမ္နီးခ်င္း တိုင္းျပည္ေတြကို ထြက္ေျပးလာၾက ဖြယ္ရွိတယ္..
ဒီအတြက္ေၾကာင့္ပဲသူတို႕ဟာလူကုန္ကူးခံရျခင္းနဲ႕ဒုကၡသည္ဘ၀ေရာက္ရွိရျခင္းေတြကိုျဖစ္ေစခဲ့ျပီးတျခားအျဖစ္ဆိုးေတြလည္းေတြ႕ခဲ့ၾကရတာျဖစ္တယ္။"" တဲ့
ဒါတင္မကေသးဘူး
UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္ ရန္ဟီးလီက
ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ self-identification လို႕ေခၚတဲ့ မိမိကိုယ္မိမိ အတည္ျပဳေဖာ္ျပခြင့္ကို UNရဲ႕နိဳင္ငံတကာအတည္ျပဳထားတဲ့ အျပည္ျပည္ ဆိုင္ရာလူ႕အခြင့္အေရးဥပေဒ အရေဖာ္ျပခံယူခြင့္ရွိရ မယ္လို႕ မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့တယ္ ဆိုျပီးဒီစာတမ္းမွာေဖာ္ျပထားတယ္။
ေနာက္ တစ္ခါ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး
"" ယခင္အစိုးရေဟာင္းအေနျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို နိဳင္ငံသားအျဖစ္ လက္ခံရန္ အစဥ္တစိုက္ျငင္းပယ္ခဲ့ရံုသာမက ျပည္နယ္အတြင္းခြဲျခားဆက္ဆံျခင္းေနထိုင္မွဴကန္႕သတ္ျခင္းတို႕ျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ အေျခခံလူသား ရပိုင္ခြင့္ကို ပိတ္ပင္ တားဆီးထားရံုမက င္ေစသည့္အျပဳအမူေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္းေတြ႕ရွိရ
ပါသည္။
လူမ်ိဳးဘာသာတစ္ခု၏ သတ္မွတ္ေဖာ္ျပခြင့္အခြင့္အေရးနွင့္ ကာကြယ္ေသာ္ လည္း အျခားလူမ်ိဳးစုစာရင္းတြင္ထည့္သြင္းမခံရေၾကာင္းေတြ႕ရွိရပါသည္။"" တဲ့
ရိုဟင္ဂ်ာကို တရား၀င္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုအျဖစ္ ေဖာ္ျပေပးဘို႕ အထိ ေရးထားတယ္။
ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ….
"" NLD အစိုးရသစ္အေနျဖင့္ ၄င္းခြဲျခားဆက္ဆံေစသည့္ ဥပေဒနွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာဆန္႕က်င္ေရး ေပၚလစီတို႕ကို အစိုးရေဟာင္းထံမွ အေမြ ဆက္ခံရရွိခဲ့ေသာ္လည္း အဆိုပါအခ်က္မ်ားကို ပယ္ဖ်က္ရန္ ဆႏၵရွိစြာျဖင့္ေဆာင္ရြက္ေနၾကပါသည္။
နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာဖိနွိပ္ ဆက္ဆံေနသည့္လူစုမ်ားကိုလည္း တားဆီးရန္ၾကိဳးပမ္းေနၾကပါသည္။
ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာျခင္းကို ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာ မ်ားကိုျမန္မာျပည္ အတြင္းမွ ထြက္ေျပးမႈမ်ိဳး မျဖစ္ေပၚေတာ့ေစရန္ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနပါသည္။
နိဳင္ငံတကာမွလည္း အဆိုပါရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ နိဳင္ငံေရးခိုလွႈံခြင့္မ်ားကိုလည္း ပိတ္ဆို႕တားျမစ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါသည္။
NLDအစိုးရအေနျဖင့္ သမိုင္းအခ်က္အလက္ဆိုင္ရာ အခြင့္အလမ္းမ်ားကို အသံုးျပဳျပီး တားဆီးပိတ္ပင္ျခင္းမ်ားကို အဆံုးသတ္ေစျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို အတည္ျပဳနိဳင္ေရး အင္တိုက္အားတိုက္ ကတိျပဳၾကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္ေပးလ်ွက္ရွိပါသည္ "" ….. တဲ့
ဒီစာတမ္းကို UN အဖြဲ႕၀င္နိဳင္ငံအားလံုးကတစ္ညီတစ္ညြတ္တည္း လက္ခံထားၾကတယ္။
R2P လမ္းေၾကာင္းနဲ႕ UN က ၀င္သိမ္းလိုု႕ရေအာင္ စနစ္တက်အကြင္ဆင္ထား
တာၿဖစ္ပါတယ္။
ၾကားမွာတစ္ခု ေျပာရရင္ ( ၂၀၁၃ ) တုန္းက R2P နဲ႕ OIC က UN မွာ စာတစ္ခုတင္တယ္ ။ျမန္မာျပည္က လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဳေတြကို ယူအန္ ၀င္သိမ္းဘို႕ မဲခြဲေပးဘို႕တဲ့ ။ ယူအန္မွာ မြတ္စလင္ခ်ည္း ၇၅% ေက်ာ္တယ္ ။ သူတို႕နိဳင္မွာပဲ ။
၀င္သိမ္းၿပီးတာနဲ႕ သူတို႕ ၾသဇာခံကို သမၼတေျမွာက္မယ္ေပါ့ ။
လစ္ဗ်ားနဲ႕ အီရတ္ကိုလည္း ဒီနည္းတိုင္း လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ သူပုန္က တပ္မေတာ္ျဖစ္ တပ္မေတာ္က ေတာခို၊ သူပုုန္ၿဖစ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အတိုက္ အခံဘ၀ထဲက ဒီမိုေတြေရာ သူတို႕ပါ ယူအန္၀င္သိမ္းဖိုု႕ ခနခန ေတာင္းဆို ခဲ့ၾကတာ လူတိုင္းသိျပီးသားျဖစ္မွာပါ။
ဒီအစီရင္ခံစာ နဲ႕ အေျခအေနေတြကို နိဳင္ငံေရး ( ဦးရဲထြဋ္ကလြဲလို႕ ) သမၻာရင့္သူေတြက ဘယ္လို သံုးသပ္လဲဆိုေတာ့ ….
ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးက ကိုဖီအာနန္ေကာ္မရွင္အေနနဲ႕ R2P ေၾကျငာခ်က္နဲ႕ မတိမ္းမယိမ္းအၾကံျပဳခ်က္ ေတြသာထြက္လာဖို႕ေသခ်ာေနျပီလို႕ ယူဆရ ပါတယ္တဲ့ ။
ကိုဖီအာနန္ရဲ႕အၾကံျပဳခ်က္ထြက္လာတာနဲ႕ R2P လိုအဖြဲ႕ဆီ ခ်က္ခ်င္း ေရာက္ မယ္ ။
ဒါကို အေထာက္အထား လုပ္ျပီး UNရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ ကေၾကျငာခ်က္ထုတ္မယ္ US က လံုျခံဳေရးေကာင္စီတင္မယ္ ။
ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္အေပၚ အစဥ္တစိုုက္ေထာက္ခံရပ္တည္ေပးခဲ့ၾကတဲ့ ရုုရွား နဲ႕
တရုုတ္နိုုင္ငံအစိုုးရေတြက ဗီတိုနဲ႕ပယ္ခ် ရင္ R2P အာဏာနဲ႕
United Nations peacekeeping Forces ေတြေရာက္လာမယ္။
အဲ့ဒီ UN တပ္ေတြထဲမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ က တပ္ေတြနဲ႕ အာရပ္နိဳင္ငံေတြက တပ္ေတြကိုပဲေရြးလႊတ္လိမ့္မယ္။
UN တပ္ေတြ သြင္းလို႕ရေအာင္
ကိုဖီအာနန္အၾကံျပဳခ်က္ ထြက္အျပီးမွာ ရခိုင္က မူဆလင္ေတြဟာ ပဋိကၡ
အၾကီး ၾကီး တစ္ခုကိုလည္းဖန္တီးၾကလိမ့္မယ္ ။
ေဘယ္လို ပဋိပကၡမ်ိဳးလဲဆိုရင္ စစ္တပ္က မလႊဲမေရွာင္သာ တိုုက္ခိုုက္နွိမ္နင္းရတဲ့ ၾကီးမားတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ ပဋိပကၡၾကီးတစ္ခု ကို ဖန္တီးၾကလိမ့္မယ့္ ။
အဲဒီ ပဋိပကၡမွာ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ ရိုုဟင္ဂ်ာလိုု႕ သူတိုု႕ေၿပာေနတဲ့ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာၾကတဲ့ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမားေတြကိုုပစ္ခတ္မိတာနဲ႕ R2P နဲ႕ UN တပ္ေတြ ၿမန္မာနိုုင္ငံကိုုဝင္ေရာက္ၿပီး
အနည္းဆုုံးေတာ့ ရခိုုင္ၿပည္နယ္ကိုု Save Zone အၿဖစ္သတ္မွတ္ကာ ထိန္းခ်ဳပ္ထားမွာၿဖစ္ပါတယ္။
ကဲ ဒါဆို ဘာေၾကာင့္ R2P ဥကၠဌ အာနန္ကို ေဒၚလာသန္းခ်ီေပးေခၚရလဲ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းရင္း သိျပီေပါ့ ေနာ္ အမ်ိဳးတို႕ ။
ၿမန္မာနိုုင္ငံရဲ႕ အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာ နဲ႕ နယ္နမိတ္မဆုုံးရႈံးရေအာင္ ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္ မွ အခ်ိန္မွီ တားဆီးေဆာင္ရြက္နိုုင္ဖိုု႕လိုုအပ္ေနပါၿပီ။
=====+++++++=======
ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ တာ၀န္ယူမႈ (The Responsibility to Project)
‘ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ တာ၀န္ယူမႈ’ ကို R2P ဒါမွမဟုတ္ R to P လို႔ေခၚပါတယ္။ ဒါဟာ လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္ပစ္မႈနဲ႔ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြကို ကာကြယ္ဖုိ႔ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲမွာ ကုလသမဂၢအဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံေတြအားလံုး အတည္ျပဳခဲ့တဲ့ ကမၻာလံုးဆုိင္ရာ ႏိုင္ငံေရး သေဘာတူညီခ်က္တစ္ရပ္ ျဖစ္ပါတယ္။
R2P ရဲ႕ သေဘာတရား စည္းမ်ည္းကေတာ့ လူအုပ္စုအားလံုးအေပၚ အစုလိုက္အျပံဳလိုက္ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကေန ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေပးဖုိ႔ တာ၀န္ယူတဲ့ အခြင့္အာဏာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သေဘာတူညီထားမႈအေပၚ အေျခခံပါတယ္။ R2P ရဲ႕ သေဘာထား စည္းမ်ည္းဟာ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒေတြရဲ႕ စံသတ္မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ သေဘာတရားေတြ (အထူးသျဖင့္ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာပိုင္ဆုိင္မႈ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ လံုျခံဳေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ဥပေဒစည္းမ်ည္းေတြ) ကို ေလးစားလိုက္နာမႈအေပၚမွာ အေျခခံပါတယ္။
R2P ဟာ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြကို ကာကြယ္ဖုိ႔နဲ႔ အဲဒီလိုျဖစ္ပြားမႈေတြကေန အရပ္သားေတြကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ဖုိ႔ ရွိႏွင့္ၿပီးသားျဖစ္တဲ့ က်င့္သံုးမႈေတြ (ေစ့စပ္ညိႇႏိႈင္းျခင္း၊ ႀကိဳတင္သတိေပးျခင္း လုပ္ငန္းစဥ္၊ စီးပြားေရးပိတ္ဆုိ႔မႈနဲ႔ အထူးအခြင့္အာဏာ) ေတြအတြက္ မူေဘာင္တစ္ခု ေပးထားတာပါ။
R2P ရဲ႕ မူေဘာင္ေအာက္မွာ သက္ဆုိင္ရာတာ၀န္ရွိသူေတြအေနနဲ႔ အင္အားသံုးပိုင္ခြင့္ဟာ ကုလသမဂၢ လံုျခံဳေရးေကာင္စီနဲ႔ မတတ္ႏိုင္တဲ့အဆံုး က်င့္သံုးဖုိ႔ ေနာက္ဆံုးနည္းလမ္းအျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္မႈအေပၚမွာပဲ မူတည္ေနပါတယ္။
ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္က ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းကေန စလို႔ R2P နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ႏွစ္ပတ္လည္ အစီရင္ခံစာေတြကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြကို ကာကြယ္ဖုိ႔ အစိုးရအဖြဲ႕ေတြ၊ အစုိးရအဖြဲ႕ေတြအၾကား ေဆာင္ရြက္ေပးတဲ့အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔ အရပ္ဘက္လူ႔အဖြဲ႕အစည္း ေတြအတြက္ အဆင္ေျပႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြအျဖစ္ ခ်ဲ႕ထြင္ခဲ့ပါတယ္။
R2P ဟာ အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံရဲ႕ သီးျခားအေျခအေနရပ္ေတြနဲ႔ဆုိင္တဲ့ အ၀န္းအ၀ိုင္းအတြင္းမွာ R2P ရဲ႕ သေဘာထားစည္းမ်ည္းကို လုပ္ေဆာင္သူအမ်ဳိးမ်ဳိးက အေကာင္အထည္ေဖာ္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အထိုက္အေလ်ာက္ ျငင္းခံုမႈေတြ ျဖစ္ႏုိင္တဲ့ အေၾကာင္းအရာတစ္ရပ္ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဥပမာအေနနဲ႔ လစ္ဗ်ား၊ ဆီးရီးယား၊ ဆူဒန္နဲ႔ ကင္ညာ ႏိုင္ငံအသီးသီးဟာ မတူကြဲျပားတဲ့ သီးျခားအေျခအေနရပ္ေတြမွာ ရွိခဲ့ပါတယ္။
လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈနဲ႔ က်ယ္ျပန္႔တဲ့အတုိင္းအတာနဲ႔ က်ဴးလြန္တဲ့ စစ္ရာဇ၀တ္မႈေတြကေနသူ တုိ႔ကိုယ္သူတုိ႔ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ဖုိ႔ လူအုပ္စုေတြအေနနဲ႔ စစ္ေရးအရ စုစည္းခုခံပိုင္ခြင့္ ရွိတာကိုလည္း ႏိုင္ငံတကာဥပေဒအရ အသိအမွတ္ျပဳသင့္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ R2P ကို တရားမွ်တစြာ က်င့္သံုးဖို႔နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေစာဒကတက္ႏုိင္စရာေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။
======----------========
“အပိုဒ္ ၁၃၉- ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္းသည္ ကုလသမဂၢမွတစ္ဆင့္ လူအုပ္စုမ်ားကို လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈတုိ႔မွေန၍ ကာကြယ္ရာ၌ ကူညီရန္ ကုလသမဂၢ ပဋိညာဥ္စာတမ္း၏ အခန္း (၆) ႏွင့္ (၇) တုိ႔ႏွင့္အညီ သင့္ေတာ္ေသာ သံတမန္ဆုိင္ရာ၊ လူသားခ်င္း စာနာေထာက္ထားမႈဆုိင္ရာႏွင့္ အျခားၿငိမ္းခ်မ္းေသာ နည္းလမ္းမ်ား အသံုးျပဳရန္လည္း တာ၀န္ရွိသည္။ ဤျပ႒ာန္းခ်က္၌ ကြၽႏ္ုပ္တုိ႔သည္ ၿငိမ္းခ်မ္းေသာ နည္းလမ္းမ်ားက မလံုေလာက္ျခင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏုိင္ငံ၏ အာဏာပိုင္မ်ားအေနျဖင့္ ၎တုိ႔ ႏုိင္ငံအတြင္းရွိ လူမ်ားအား လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈမ်ားမွေန၍ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ သိသာထင္ရွားစြာ ပ်က္ကြက္ျခင္းတို႔ ျဖစ္ေပၚပါက သက္ဆုိင္ရာေဒသတြင္း အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ သင့္ေတာ္သလို ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ျခင္းႏွင့္အတူ အမႈတစ္ခုခ်င္း အေျခခံသေဘာျဖင့္ အခန္း (၇) အပါအ၀င္ ကုလသမဂၢ ပဋိညာဥ္စာတမ္းႏွင့္အညီ လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွတစ္ဆင့္ အခ်ိန္ႏွင့္ တစ္ေျပးညီ ျပတ္သားေသာနည္းလမ္းအရ စုေပါင္းလုပ္ေဆာင္ခ်က္ကို ျပဳလုပ္ရန္ ျပင္ဆင္ထားပါသည္။ လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈတုိ႔အျပင္ ယင္းတို႔ႏွင့္ ဆက္ႏႊယ္ေနေသာ ႐ိုက္ခတ္ခ်က္မ်ားမွေန၍ လူအုပ္စုမ်ား ကိုကာကြယ္ေရးအတြက္ တာ၀န္ယူမႈကို ဆက္လက္သတ္မွတ္ရန္ ကုလသမဂၢပဋိညာဥ္ စာတမ္းႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာ ဥပေဒ၏ သေဘာထားစည္းမ်ည္းမ်ားကို ႏွလံုးသြင္းလ်က္ အေထြေထြညီလာခံအတြက္ လိုအပ္ခ်က္ကို ကြၽႏ္ုပ္တို႔ အထူးဂ႐ုျပဳပါသည္။ လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈတုိ႔မွေန၍ ၎တုိ႔ႏ ိုင္ငံအတြင္းရွိလူမ်ားကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရးအတြက္ ႏိုင္ငံအသီးသီး၏ စြမ္းရည္တည္ေဆာက္ေရးအား ကူညီရန္ႏွင့္ ပဋိပကၡႏွင့္ အက်ပ္အတည္းမ်ား မျဖစ္ပြားမီ ယင္းဖိစီးမႈမ်ားေအာက္ ေရာက္ရွိေနသည့္ ႏုိင္ငံမ်ားအား ေထာက္ပံ့ကူညီရန္ လိုအပ္သလိုႏွင့္ သင့္ေတာ္သလို ကြၽႏ္ုပ္တုိ႔အေနျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ရန္လည္း ရည္ရြယ္ထားပါသည္။”
“အပိုဒ္ ၁၄၀- လူမ်ဳိးတံုး သတ္ျဖတ္မႈမ်ားကို ကာကြယ္ရန္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္၏ အထူးအၾကံေပးမစ္ရွင္အား ကြၽႏ္ုပ္တို႔အေနျဖင့္ အျပည့္အ၀ ေထာက္ပံ့ေထာက္ခံပါသည္။”
၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ထိပ္သီး ေဆြးေႏြးပြဲရလဒ္ သက္ေသခံစာတမ္းမွာ ပါ၀င္တဲ့ အေပၚမွာေဖာ္ျပထားတဲ့ စာပိုဒ္ေတြဟာ R2P အတြက္ အစိုးရ အဖဲြ႕ေတြအၾကား သေဘာတူညီမႈရဲ႕ အေျခခံျဖစ္ပါတယ္။ ကုလသမဂၢအ ေထြေထြညီလာခံဟာ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲရလဒ္ သက္ေသခံစာတမ္းကို ဆံုးျဖတ္ခ်က္ အမွတ္ ၂၀၀၅၊ ၆၀^၁ နဲ႔ အတည္ျပဳ ခဲ့ပါတယ္။
R2Pအေၾကာငး္ သိေကာငး္စရာ.....
“ၿမန္မာ့အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာကိုု ၿခိမ္းေခ်ာက္ေနသည့္ R2P”
လက္ရွိ အေျခအေနအရ ရခိုုင္ၿပည္နယ္မွာ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာတဲ့
ေယာက်္ား မိန္းမ ခေလး လူၾကီး အားလံုးဟာ အၾကမ္းဖက္ေတြျဖစ္ေပမယ့္ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ အားလံုးကို ပစ္ခတ္ ဖမ္းဆီး နွိမ္နင္းလို႕ မျဖစ္နိဳင္ပါဘူး။
ဘာၿဖစ္လို႕လဲဆိုေတာ့ UN က အသစ္ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့တဲ့ R2P အဖြဲ႕ေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္ ။
R2P (Responsibility to Protect) အဖြဲ႕ဆိုတာ ……….
International Commission on Intervention and State Sovereignty (ICISS) နိဳင္ငံတစ္ခု၏အခ်ဳပ္အျခာအာဏာနွင့္၀င္ေရာက္စြက္ဖက္ျခင္းဆိုင္ရာအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေကာ္မရွင္ဆိုတဲ့အဖြဲ႕ကို၂၀၀၁ဒီဇင္ဘာမွာစဖြဲ႕ခဲ႕တာ ၿဖစ္ၿပီး အဲဒီအဖြဲ႕ကိုုအေၿခခံၿပီး ထပ္ဖြဲ႕လိုုက္တဲ့
နိဳင္ငံတစ္ကာ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာကို ၀င္ေရာက္ စြက္ဖက္ခြင့္ ရတဲ့ အဖြဲ႕ပါ ။
သူတို႕ဟာ လူမ်ိဳးတုန္း သတ္ျဖတ္ျခင္း
လူမ်ိဳးႏြယ္စု တစ္ခု ရွင္းလင္းသုတ္သင္ျခင္း
အၾကမ္းဖက္အေၾကာင္းျပ ျပီးေဒသတစ္ခုကို ေခ်မွဳန္းျခင္း
အစုလိုက္ အျပံဳလိုက္ သတ္ျဖတ္ျခင္း ေတြလုပ္ရင္
ျခိမ္းေျခာက္ခံလူသားေတြ ကယ္တင္ေရး စတာေတြအတြက္
R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ အာဏာနဲ႕ UN ကတပ္က နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို အတားအဆီး မရွိ အာဏာသိမ္းခြင့္ ရွိတဲ့အဖြဲ႕ ပါ ။
ဒီအတြက္ ညွိနိွဳင္းစရာမလိုဘူး လြပ္လပ္စြာ ၀င္သိမ္းခြင့္ရွိတယ္။
UN မွာရွိတဲ့ စစ္ေရးအရ အေရးယူဘို႕ ဆံုးျဖတ္ရင္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီ မွာ ဗီတိုအာဏာသံုးစြဲခြင့္ရွိတဲ့ နိုုင္ငံေတြသေဘာမတူလည္း နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို ၀င္တိုက္ ပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့ အဖြဲ႕ပါ။
အဲ့ဒီ အဖြဲ႕ရဲ႕ ဥကၠဌကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရဲ႕ အခ်စ္ေတာ္ ကိုဖီအာနန္ပါပဲ ။
...၂၀၀၁ ခုုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလလည္းေရာက္ေရာ(ICISS) ရဲ့ အစီရင္ခံစာကိုု ထုုတ္ျပန္ တယ္။
(After the September 11, 2001 terrorist attacks, the international debate shifted away from consideration of measures to prevent genocide and mass atrocity toward measures for the prevention and preemption of terrorist activities and the proliferation of weapons of mass destruction. Moreover, the invasion of Iraq in 2003, premised in part on an argument of humanitarian intervention, was even more destructive to the advancement of the RtoP agenda. The invasion heightened concerns that RtoP would be used to further erode the sovereignty of smaller developing countries. )
စက္တင္ဘာလ၁၁ရက္၂၀၀၁ခုနွစ္ WTC တိုက္ခိုက္ခံရအျပီးနဲ႕ သူတို႕အစီရင္ခံစာထုတ္ၿပန္မႈဟာ အခ်ိန္ကြက္တိျဖစ္ေနတာျမင္ရလိမ့္မယ္။
အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ညွိနွိဳင္းေျပာဆိုေနရမႈေတြဟာ လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဴေတြအေပၚ ၊ လူအစုအလိုက္အျပံဳလိုက္ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္စြာသတ္ျဖတ္ျခင္းေတြအေပၚ ၊ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈနဲ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာကလက္မခံတဲ့အဖ်က္စြမ္းအားျပင္းလက္နက္ၾကီးေတြအသံုးျပဳမွဴေတြအေပၚ စတဲ့အခ်က္ေတြကိုဟန္႕တားဖို႕အတြက္ ညွိနွိဳင္းေနဖို႕မလိုအပ္ဘူး ဒါေတြကိုဟန္႕တားနိဳင္ဖို႕သာအဓိကျဖစ္တယ္လို႕ဆိုလိုပါတယ္။
Responsible To Protect ဆိုတဲ့အာဂ်င္ဒါ (သေဘာထားမူၾကမ္း) ကိုခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ဖို႕သင့္ျပီလို႕ေဖာ္ျပထားတာၿဖစ္ပါတယ္။
၂၀၀၃ခုနွစ္ စက္တင္ဘာလ ေရာက္ေတာ့ ကိုဖီအာနန္က နိဳင္ငံတကာအစည္းအေ၀း တစ္ရပ္ ေခၚယူျပီး R2P အာဂ်င္ဒါက ိုခ်ျပရွင္းလင္းခဲ့ပါတယ္။
သတိၿပဳရမွာက ၂၀၀၃ခုနွစ္မတ္လ၂၀ရက္ေန႕မွာ US ဟာအီရတ္ကို၀င္တိုက္ခဲ့ျပီး ေမလ၁ရက္ေန႕မွာသိမ္းပိုက္ခဲ့ျပီးျဖစ္ေနတဲ့အခ်က္ပါ။
ကိုဖီအာနန္ဟာ ဒီဇင္ဘာ၂၀၀၄ မွာ A More Secure World ပိုမိုလံုျခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့စာတမ္းအသစ္တစ္ခုတင္သြင္းျပန္တယ္။
ဒီစာတမ္းမွာလည္းအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာလံုျခံဳေရးမူ၀ါဒက်င့္ထံုးေတြနဲ႕အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတာ၀န္ခံမႈေတြက ျခိမ္းေခ်ာက္ခံလူသားေတြကို ကယ္တင္ဖို႕ဆိုျပီး... စကားလံုး အမ်ိဳးမ်ိဳး သံုးစြဲတင္ျပ ခဲ့ၾက ျပန္တယ္။
တစ္နည္းအားျဖင့္ေတာ့ကမၻာၾကီး ကလူသားေတြကို စကားလံုးလွလွေတြ ထိုးေက်ြးျပီး နိဳင္ငံေရးကေန စစ္ပြဲဖန္တီးမွဴကို Soft Power ကေန Hard Power အေရြ႕ဖက္ကို ေရႊ႕ယူတဲ့မဟာဗ်ဴဟာ လို႕တင္စားရမွာပါ။
အဲ့ဒီေနာက္ေတာ့ In Larger Freedom ပိုမိုလြတ္လပ္မႈရွိတဲ့ ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့ စာတမ္းကို ကိုဖီအာနန္ကပဲတင္သြင္းခဲ့ျပီး ၂၀၀၅ခုနွစ္ ကမၻာ႕ထိပ္သီးညီလာခံမွာ အတည္ျပဳ ခဲ့ၾကၿပန္ပါတယ္။
အဲ့ဒီမွာ Resolution 1674 on the Protection of Civilians in Armed Conflict လို႕ေခၚတဲ့ UN Resolution အမွတ္၁၆၇၄ ကိုျပဌာန္းခဲ့တယ္။
အရပ္သားစစ္ေဘးဒုကၡသည္ မ်ားကို စစ္ပြဲေနရာမွ ကာကြယ္ပိုင္ခြင့္တဲ့...
အဲဒီက paragraph 138 and 139 on the Responsibility to Protect အပိုဒ္၁၃၈နဲ႕၁၃၉
အရ Responsibility to Protect ဆိုတဲ့အသံုးအနွဳန္းကိုတရား၀င္သံုးစြဲလာခဲ့ျပီး R2P ဆိုတာ ေပၚလာခဲ့ၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္သစ္ျဖစ္တဲ့ ဘန္ကီမြန္းဟာ Mr. Edward Luck အက္ဒြပ္လုခ္ဆိုသူကို Special Adviser to the Secretary General with a focus on the Responsibility to Protect
အထူးအၾကံေပးအရာရွိအျဖစ္စတင္ခန္႕ထားခဲ့ျပီး
သူကမွတဆင့္ R2P အဖြဲ႕အစည္းကိုစတင္ထူေထာင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၂၀၀၈ခုေဖေဖာ္၀ါရီလမွာေတာ့ The Global Centre for the Responsibility to Protect ဆိုတဲ့ဌာနတစ္ခု UN ေအာက္မွာ တရား၀င္ ထူေထာင္ခဲ့ၾကျပီး.. ေဒါက္တာဆိုင္မြန္အဒမ္Dr. Simon Adamsဆိုသူက Executive Director အျဖစ္တာ၀န္ယူျပီး.. ၀န္ထမ္း ၁၃ဦးပါ၀င္တဲ့ ရံုးအဖြဲ႕ကို စတင္လည္ပတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။
နိုုင္ငံေတာ္အတိုုင္ပင္ခံပုုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ၂၀၁၆၊
ၾသဂုတ္လ ( ၁၇ ) ရက္မွာ ကိုဖီအာနန္ဦးစီးတဲ့ ရခိုင္ေကာ္မရွင္ကို လူ ( ၉ ) ဦးနဲ႕ ဖြဲ႕ခဲ႕ပါတယ္။
တစ္လတင္းတင္းျပည့္တဲ့ ၂၀၁၆ စက္တင္ဘာ ( ၁၆ ) ေန႕မွာ R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ ေၾကျငာစာတမ္း တစ္ေစာင္ထြက္လာတယ္။
ေခါင္းစဥ္က
""ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းက ခြဲျခားဆက္ဆံ ဖိနွိပ္ခံေနရေသာ နိဳင္ငံမဲ့ရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ လူ႕အဖြဲ႕အစည္း ကိုျခိမ္းေခ်ာက္ လာေသာျပႆနာ ရပ္မ်ားနွင့္ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရေသာ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ လူသားျဖစ္တည္မႈအေပၚျပစ္မွဴက်ဴးလြန္ျခင္းမ်ား""" တဲ့ …..
ေနာက္ေၾကာင္း ရာဇ၀င္ ေလးလဲ ေရးထားေသးတယ္ …..
""ျမန္မာနိဳင္ငံအစိုးရရဲ႕စနစ္တက်ခြဲျခားထားတဲ့ ေပၚလစီေတြေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတစ္သန္းေက်ာ္ ေလာက္ ဟာ ျခိမ္းေခ်ာက္ခံေနရပါတယ္၊
ဒီလူေတြဟာကြဲျပားတဲ့မူဆလင္လူမ်ိဳးစုေတြျဖစ္ပါတယ္။ဇြန္လ၂၀ရက္မွာ UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္သူ Zeid Ra'ad al Hussein ဟာ ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းမွာရွိေနတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရမွဴေတြ သူတို႕ရဲ႕ လူမ်ိဳးျဖစ္မွဴကို ခြဲျခားဆက္ဆံျပီး အသိအမွတ္ မျပဳမွဴေတြကို UN လူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကိုတင္ျပခဲ့ပါတယ္""
''ဒီကိစၥရပ္ေတြဟာအတြင္းၾကိတ္ျဖစ္ပြားေနျပီး စနစ္တက် စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ ခဲ့တာေတြျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေတြဟာဖိနွိပ္ညွင္းပန္းမႈနဲ႕လူသားျဖစ္ျခင္းအေပၚ ၿပစ္မွဴေျမာက္တဲ့က်ဴးလြန္မွဴေတြျဖစ္တယ္လို႕အစီရင္ခံစာမွာေဖာ္ျပထားပါတယ္။"
"" ၂၀၁၂ ခုနွစ္လူမ်ိဳးေရးပဋိပကၡေတြအျပီးမွာ ရိုဟင္ဂ်ာခန္႕ မွန္းတစ္သိန္း နွစ္ေသာင္းေလာက္ဟာ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာေနထိုင္ေနၾကရပါတယ္။
၂၀၁၆ခုေဖေဖာ္၀ါရီလထဲမွာသြားေရာက္ခဲ့တဲ့ UNရဲ႕
အရာရွိ John Ging ဂ်ြန္ဂင္းရဲ႕ခရီးစဥ္မွာေတြ႕ရွိတင္ျပခ်က္ေတြကေတာ့ အလြန္ဆိုးရြား စိတ္ပ်က္ ဖြယ္ အေျခအေနေတြနဲ႕အတူဘယ္လိုမွလက္ခံနိဳင္ဖြယ္မရွိတဲ့ခြဲျခားဆက္ဆံခံရမွူေပၚလစီေတြ ကိုျမင္ေတြ႕ခဲ့ရတယ္လို႕တင္ျပထားပါတယ္။""""
“”ဒီလိုလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြေၾကာင္ပိုဆိုးလာတဲ့ရိုက္ခတ္မွဴေတြနဲ႕ေနထိုင္မွဴအေျခအေနဆိုးေတြတိုးပြားလာဖြယ္သာရွိျပီး ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚပိုမိုဆိုးရြား တဲ့ဖိစီးနွိပ္စက္မွဴေတြသာ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္..
ဒါေၾကာင့္မို႕လို႕ပဲ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ေလာက္ရွိတဲ့ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ အိမ္နီးခ်င္း တိုင္းျပည္ေတြကို ထြက္ေျပးလာၾက ဖြယ္ရွိတယ္..
ဒီအတြက္ေၾကာင့္ပဲသူတို႕ဟာလူကုန္ကူးခံရျခင္းနဲ႕ဒုကၡသည္ဘ၀ေရာက္ရွိရျခင္းေတြကိုျဖစ္ေစခဲ့ျပီးတျခားအျဖစ္ဆိုးေတြလည္းေတြ႕ခဲ့ၾကရတာျဖစ္တယ္။"" တဲ့
ဒါတင္မကေသးဘူး
UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္ ရန္ဟီးလီက
ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ self-identification လို႕ေခၚတဲ့ မိမိကိုယ္မိမိ အတည္ျပဳေဖာ္ျပခြင့္ကို UNရဲ႕နိဳင္ငံတကာအတည္ျပဳထားတဲ့ အျပည္ျပည္ ဆိုင္ရာလူ႕အခြင့္အေရးဥပေဒ အရေဖာ္ျပခံယူခြင့္ရွိရ မယ္လို႕ မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့တယ္ ဆိုျပီးဒီစာတမ္းမွာေဖာ္ျပထားတယ္။
ေနာက္ တစ္ခါ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး
"" ယခင္အစိုးရေဟာင္းအေနျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို နိဳင္ငံသားအျဖစ္ လက္ခံရန္ အစဥ္တစိုက္ျငင္းပယ္ခဲ့ရံုသာမက ျပည္နယ္အတြင္းခြဲျခားဆက္ဆံျခင္းေနထိုင္မွဴကန္႕သတ္ျခင္းတို႕ျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ အေျခခံလူသား ရပိုင္ခြင့္ကို ပိတ္ပင္ တားဆီးထားရံုမက င္ေစသည့္အျပဳအမူေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္းေတြ႕ရွိရ
ပါသည္။
လူမ်ိဳးဘာသာတစ္ခု၏ သတ္မွတ္ေဖာ္ျပခြင့္အခြင့္အေရးနွင့္ ကာကြယ္ေသာ္ လည္း အျခားလူမ်ိဳးစုစာရင္းတြင္ထည့္သြင္းမခံရေၾကာင္းေတြ႕ရွိရပါသည္။"" တဲ့
ရိုဟင္ဂ်ာကို တရား၀င္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုအျဖစ္ ေဖာ္ျပေပးဘို႕ အထိ ေရးထားတယ္။
ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ….
"" NLD အစိုးရသစ္အေနျဖင့္ ၄င္းခြဲျခားဆက္ဆံေစသည့္ ဥပေဒနွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာဆန္႕က်င္ေရး ေပၚလစီတို႕ကို အစိုးရေဟာင္းထံမွ အေမြ ဆက္ခံရရွိခဲ့ေသာ္လည္း အဆိုပါအခ်က္မ်ားကို ပယ္ဖ်က္ရန္ ဆႏၵရွိစြာျဖင့္ေဆာင္ရြက္ေနၾကပါသည္။
နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာဖိနွိပ္ ဆက္ဆံေနသည့္လူစုမ်ားကိုလည္း တားဆီးရန္ၾကိဳးပမ္းေနၾကပါသည္။
ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာျခင္းကို ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာ မ်ားကိုျမန္မာျပည္ အတြင္းမွ ထြက္ေျပးမႈမ်ိဳး မျဖစ္ေပၚေတာ့ေစရန္ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနပါသည္။
နိဳင္ငံတကာမွလည္း အဆိုပါရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ နိဳင္ငံေရးခိုလွႈံခြင့္မ်ားကိုလည္း ပိတ္ဆို႕တားျမစ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါသည္။
NLDအစိုးရအေနျဖင့္ သမိုင္းအခ်က္အလက္ဆိုင္ရာ အခြင့္အလမ္းမ်ားကို အသံုးျပဳျပီး တားဆီးပိတ္ပင္ျခင္းမ်ားကို အဆံုးသတ္ေစျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို အတည္ျပဳနိဳင္ေရး အင္တိုက္အားတိုက္ ကတိျပဳၾကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္ေပးလ်ွက္ရွိပါသည္ "" ….. တဲ့
ဒီစာတမ္းကို UN အဖြဲ႕၀င္နိဳင္ငံအားလံုးကတစ္ညီတစ္ညြတ္တည္း လက္ခံထားၾကတယ္။
R2P လမ္းေၾကာင္းနဲ႕ UN က ၀င္သိမ္းလိုု႕ရေအာင္ စနစ္တက်အကြင္ဆင္ထား
တာၿဖစ္ပါတယ္။
ၾကားမွာတစ္ခု ေျပာရရင္ ( ၂၀၁၃ ) တုန္းက R2P နဲ႕ OIC က UN မွာ စာတစ္ခုတင္တယ္ ။ျမန္မာျပည္က လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဳေတြကို ယူအန္ ၀င္သိမ္းဘို႕ မဲခြဲေပးဘို႕တဲ့ ။ ယူအန္မွာ မြတ္စလင္ခ်ည္း ၇၅% ေက်ာ္တယ္ ။ သူတို႕နိဳင္မွာပဲ ။
၀င္သိမ္းၿပီးတာနဲ႕ သူတို႕ ၾသဇာခံကို သမၼတေျမွာက္မယ္ေပါ့ ။
လစ္ဗ်ားနဲ႕ အီရတ္ကိုလည္း ဒီနည္းတိုင္း လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ သူပုန္က တပ္မေတာ္ျဖစ္ တပ္မေတာ္က ေတာခို၊ သူပုုန္ၿဖစ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အတိုက္ အခံဘ၀ထဲက ဒီမိုေတြေရာ သူတို႕ပါ ယူအန္၀င္သိမ္းဖိုု႕ ခနခန ေတာင္းဆို ခဲ့ၾကတာ လူတိုင္းသိျပီးသားျဖစ္မွာပါ။
ဒီအစီရင္ခံစာ နဲ႕ အေျခအေနေတြကို နိဳင္ငံေရး ( ဦးရဲထြဋ္ကလြဲလို႕ ) သမၻာရင့္သူေတြက ဘယ္လို သံုးသပ္လဲဆိုေတာ့ ….
ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးက ကိုဖီအာနန္ေကာ္မရွင္အေနနဲ႕ R2P ေၾကျငာခ်က္နဲ႕ မတိမ္းမယိမ္းအၾကံျပဳခ်က္ ေတြသာထြက္လာဖို႕ေသခ်ာေနျပီလို႕ ယူဆရ ပါတယ္တဲ့ ။
ကိုဖီအာနန္ရဲ႕အၾကံျပဳခ်က္ထြက္လာတာနဲ႕ R2P လိုအဖြဲ႕ဆီ ခ်က္ခ်င္း ေရာက္ မယ္ ။
ဒါကို အေထာက္အထား လုပ္ျပီး UNရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ ကေၾကျငာခ်က္ထုတ္မယ္ US က လံုျခံဳေရးေကာင္စီတင္မယ္ ။
ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္အေပၚ အစဥ္တစိုုက္ေထာက္ခံရပ္တည္ေပးခဲ့ၾကတဲ့ ရုုရွား နဲ႕
တရုုတ္နိုုင္ငံအစိုုးရေတြက ဗီတိုနဲ႕ပယ္ခ် ရင္ R2P အာဏာနဲ႕
United Nations peacekeeping Forces ေတြေရာက္လာမယ္။
အဲ့ဒီ UN တပ္ေတြထဲမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ က တပ္ေတြနဲ႕ အာရပ္နိဳင္ငံေတြက တပ္ေတြကိုပဲေရြးလႊတ္လိမ့္မယ္။
UN တပ္ေတြ သြင္းလို႕ရေအာင္
ကိုဖီအာနန္အၾကံျပဳခ်က္ ထြက္အျပီးမွာ ရခိုင္က မူဆလင္ေတြဟာ ပဋိကၡ
အၾကီး ၾကီး တစ္ခုကိုလည္းဖန္တီးၾကလိမ့္မယ္ ။
ေဘယ္လို ပဋိပကၡမ်ိဳးလဲဆိုရင္ စစ္တပ္က မလႊဲမေရွာင္သာ တိုုက္ခိုုက္နွိမ္နင္းရတဲ့ ၾကီးမားတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ ပဋိပကၡၾကီးတစ္ခု ကို ဖန္တီးၾကလိမ့္မယ့္ ။
အဲဒီ ပဋိပကၡမွာ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ ရိုုဟင္ဂ်ာလိုု႕ သူတိုု႕ေၿပာေနတဲ့ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာၾကတဲ့ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမားေတြကိုုပစ္ခတ္မိတာနဲ႕ R2P နဲ႕ UN တပ္ေတြ ၿမန္မာနိုုင္ငံကိုုဝင္ေရာက္ၿပီး
အနည္းဆုုံးေတာ့ ရခိုုင္ၿပည္နယ္ကိုု Save Zone အၿဖစ္သတ္မွတ္ကာ ထိန္းခ်ဳပ္ထားမွာၿဖစ္ပါတယ္။
ကဲ ဒါဆို ဘာေၾကာင့္ R2P ဥကၠဌ အာနန္ကို ေဒၚလာသန္းခ်ီေပးေခၚရလဲ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းရင္း သိျပီေပါ့ ေနာ္ အမ်ိဳးတို႕ ။
ၿမန္မာနိုုင္ငံရဲ႕ အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာ နဲ႕ နယ္နမိတ္မဆုုံးရႈံးရေအာင္ ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္ မွ အခ်ိန္မွီ တားဆီးေဆာင္ရြက္နိုုင္ဖိုု႕လိုုအပ္ေနပါၿပီ။
ကိုစစ္ေသြး(မိုုးေက်ာ္) ႏွင့္ မယ္မဒီ တိုု႕ရဲ႕ စာတမ္းမ်ားကိုု ကိုးကားထားၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
ဝင္းေမာ္(ေရႊသံစဥ္)
၁-၇-၂၀၁၇“ၿမန္မာ့အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာကိုု ၿခိမ္းေခ်ာက္ေနသည့္ R2P”
လက္ရွိ အေျခအေနအရ ရခိုုင္ၿပည္နယ္မွာ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာတဲ့
ေယာက်္ား မိန္းမ ခေလး လူၾကီး အားလံုးဟာ အၾကမ္းဖက္ေတြျဖစ္ေပမယ့္ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ အားလံုးကို ပစ္ခတ္ ဖမ္းဆီး နွိမ္နင္းလို႕ မျဖစ္နိဳင္ပါဘူး။
ဘာၿဖစ္လို႕လဲဆိုေတာ့ UN က အသစ္ဖြဲ႕စည္းထားတဲ့တဲ့ R2P အဖြဲ႕ေၾကာင့္ပဲ ျဖစ္ပါတယ္ ။
R2P (Responsibility to Protect) အဖြဲ႕ဆိုတာ ……….
International Commission on Intervention and State Sovereignty (ICISS) နိဳင္ငံတစ္ခု၏အခ်ဳပ္အျခာအာဏာနွင့္၀င္ေရာက္စြက္ဖက္ျခင္းဆိုင္ရာအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာေကာ္မရွင္ဆိုတဲ့အဖြဲ႕ကို၂၀၀၁ဒီဇင္ဘာမွာစဖြဲ႕ခဲ႕တာ ၿဖစ္ၿပီး အဲဒီအဖြဲ႕ကိုုအေၿခခံၿပီး ထပ္ဖြဲ႕လိုုက္တဲ့
နိဳင္ငံတစ္ကာ အခ်ဳပ္အခ်ာ အာဏာကို ၀င္ေရာက္ စြက္ဖက္ခြင့္ ရတဲ့ အဖြဲ႕ပါ ။
သူတို႕ဟာ လူမ်ိဳးတုန္း သတ္ျဖတ္ျခင္း
လူမ်ိဳးႏြယ္စု တစ္ခု ရွင္းလင္းသုတ္သင္ျခင္း
အၾကမ္းဖက္အေၾကာင္းျပ ျပီးေဒသတစ္ခုကို ေခ်မွဳန္းျခင္း
အစုလိုက္ အျပံဳလိုက္ သတ္ျဖတ္ျခင္း ေတြလုပ္ရင္
ျခိမ္းေျခာက္ခံလူသားေတြ ကယ္တင္ေရး စတာေတြအတြက္
R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ အာဏာနဲ႕ UN ကတပ္က နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို အတားအဆီး မရွိ အာဏာသိမ္းခြင့္ ရွိတဲ့အဖြဲ႕ ပါ ။
ဒီအတြက္ ညွိနိွဳင္းစရာမလိုဘူး လြပ္လပ္စြာ ၀င္သိမ္းခြင့္ရွိတယ္။
UN မွာရွိတဲ့ စစ္ေရးအရ အေရးယူဘို႕ ဆံုးျဖတ္ရင္ လံုျခံဳေရးေကာင္စီ မွာ ဗီတိုအာဏာသံုးစြဲခြင့္ရွိတဲ့ နိုုင္ငံေတြသေဘာမတူလည္း နိဳင္ငံတစ္နိဳင္ငံကို ၀င္တိုက္ ပိုင္ခြင့္ရွိတဲ့ အဖြဲ႕ပါ။
အဲ့ဒီ အဖြဲ႕ရဲ႕ ဥကၠဌကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႕ ရဲ႕ အခ်စ္ေတာ္ ကိုဖီအာနန္ပါပဲ ။
...၂၀၀၁ ခုုႏွစ္ ဒီဇင္ဘာလလည္းေရာက္ေရာ(ICISS) ရဲ့ အစီရင္ခံစာကိုု ထုုတ္ျပန္ တယ္။
(After the September 11, 2001 terrorist attacks, the international debate shifted away from consideration of measures to prevent genocide and mass atrocity toward measures for the prevention and preemption of terrorist activities and the proliferation of weapons of mass destruction. Moreover, the invasion of Iraq in 2003, premised in part on an argument of humanitarian intervention, was even more destructive to the advancement of the RtoP agenda. The invasion heightened concerns that RtoP would be used to further erode the sovereignty of smaller developing countries. )
စက္တင္ဘာလ၁၁ရက္၂၀၀၁ခုနွစ္ WTC တိုက္ခိုက္ခံရအျပီးနဲ႕ သူတို႕အစီရင္ခံစာထုတ္ၿပန္မႈဟာ အခ်ိန္ကြက္တိျဖစ္ေနတာျမင္ရလိမ့္မယ္။
အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ညွိနွိဳင္းေျပာဆိုေနရမႈေတြဟာ လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဴေတြအေပၚ ၊ လူအစုအလိုက္အျပံဳလိုက္ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္စြာသတ္ျဖတ္ျခင္းေတြအေပၚ ၊ အၾကမ္းဖက္တိုက္ခိုက္မႈနဲ႕ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာကလက္မခံတဲ့အဖ်က္စြမ္းအားျပင္းလက္နက္ၾကီးေတြအသံုးျပဳမွဴေတြအေပၚ စတဲ့အခ်က္ေတြကိုဟန္႕တားဖို႕အတြက္ ညွိနွိဳင္းေနဖို႕မလိုအပ္ဘူး ဒါေတြကိုဟန္႕တားနိဳင္ဖို႕သာအဓိကျဖစ္တယ္လို႕ဆိုလိုပါတယ္။
Responsible To Protect ဆိုတဲ့အာဂ်င္ဒါ (သေဘာထားမူၾကမ္း) ကိုခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ဖို႕သင့္ျပီလို႕ေဖာ္ျပထားတာၿဖစ္ပါတယ္။
၂၀၀၃ခုနွစ္ စက္တင္ဘာလ ေရာက္ေတာ့ ကိုဖီအာနန္က နိဳင္ငံတကာအစည္းအေ၀း တစ္ရပ္ ေခၚယူျပီး R2P အာဂ်င္ဒါက ိုခ်ျပရွင္းလင္းခဲ့ပါတယ္။
သတိၿပဳရမွာက ၂၀၀၃ခုနွစ္မတ္လ၂၀ရက္ေန႕မွာ US ဟာအီရတ္ကို၀င္တိုက္ခဲ့ျပီး ေမလ၁ရက္ေန႕မွာသိမ္းပိုက္ခဲ့ျပီးျဖစ္ေနတဲ့အခ်က္ပါ။
ကိုဖီအာနန္ဟာ ဒီဇင္ဘာ၂၀၀၄ မွာ A More Secure World ပိုမိုလံုျခံဳစိတ္ခ်ရတဲ့ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့စာတမ္းအသစ္တစ္ခုတင္သြင္းျပန္တယ္။
ဒီစာတမ္းမွာလည္းအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာလံုျခံဳေရးမူ၀ါဒက်င့္ထံုးေတြနဲ႕အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာတာ၀န္ခံမႈေတြက ျခိမ္းေခ်ာက္ခံလူသားေတြကို ကယ္တင္ဖို႕ဆိုျပီး... စကားလံုး အမ်ိဳးမ်ိဳး သံုးစြဲတင္ျပ ခဲ့ၾက ျပန္တယ္။
တစ္နည္းအားျဖင့္ေတာ့ကမၻာၾကီး ကလူသားေတြကို စကားလံုးလွလွေတြ ထိုးေက်ြးျပီး နိဳင္ငံေရးကေန စစ္ပြဲဖန္တီးမွဴကို Soft Power ကေန Hard Power အေရြ႕ဖက္ကို ေရႊ႕ယူတဲ့မဟာဗ်ဴဟာ လို႕တင္စားရမွာပါ။
အဲ့ဒီေနာက္ေတာ့ In Larger Freedom ပိုမိုလြတ္လပ္မႈရွိတဲ့ ကမၻာၾကီး ဆိုတဲ့ စာတမ္းကို ကိုဖီအာနန္ကပဲတင္သြင္းခဲ့ျပီး ၂၀၀၅ခုနွစ္ ကမၻာ႕ထိပ္သီးညီလာခံမွာ အတည္ျပဳ ခဲ့ၾကၿပန္ပါတယ္။
အဲ့ဒီမွာ Resolution 1674 on the Protection of Civilians in Armed Conflict လို႕ေခၚတဲ့ UN Resolution အမွတ္၁၆၇၄ ကိုျပဌာန္းခဲ့တယ္။
အရပ္သားစစ္ေဘးဒုကၡသည္ မ်ားကို စစ္ပြဲေနရာမွ ကာကြယ္ပိုင္ခြင့္တဲ့...
အဲဒီက paragraph 138 and 139 on the Responsibility to Protect အပိုဒ္၁၃၈နဲ႕၁၃၉
အရ Responsibility to Protect ဆိုတဲ့အသံုးအနွဳန္းကိုတရား၀င္သံုးစြဲလာခဲ့ျပီး R2P ဆိုတာ ေပၚလာခဲ့ၿခင္းၿဖစ္ပါတယ္။
ကုလအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္သစ္ျဖစ္တဲ့ ဘန္ကီမြန္းဟာ Mr. Edward Luck အက္ဒြပ္လုခ္ဆိုသူကို Special Adviser to the Secretary General with a focus on the Responsibility to Protect
အထူးအၾကံေပးအရာရွိအျဖစ္စတင္ခန္႕ထားခဲ့ျပီး
သူကမွတဆင့္ R2P အဖြဲ႕အစည္းကိုစတင္ထူေထာင္ခဲ့ၾကပါတယ္။ ၂၀၀၈ခုေဖေဖာ္၀ါရီလမွာေတာ့ The Global Centre for the Responsibility to Protect ဆိုတဲ့ဌာနတစ္ခု UN ေအာက္မွာ တရား၀င္ ထူေထာင္ခဲ့ၾကျပီး.. ေဒါက္တာဆိုင္မြန္အဒမ္Dr. Simon Adamsဆိုသူက Executive Director အျဖစ္တာ၀န္ယူျပီး.. ၀န္ထမ္း ၁၃ဦးပါ၀င္တဲ့ ရံုးအဖြဲ႕ကို စတင္လည္ပတ္ခဲ့ၾကပါတယ္။
နိုုင္ငံေတာ္အတိုုင္ပင္ခံပုုဂၢိဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က ၂၀၁၆၊
ၾသဂုတ္လ ( ၁၇ ) ရက္မွာ ကိုဖီအာနန္ဦးစီးတဲ့ ရခိုင္ေကာ္မရွင္ကို လူ ( ၉ ) ဦးနဲ႕ ဖြဲ႕ခဲ႕ပါတယ္။
တစ္လတင္းတင္းျပည့္တဲ့ ၂၀၁၆ စက္တင္ဘာ ( ၁၆ ) ေန႕မွာ R2P အဖြဲ႕ရဲ႕ ေၾကျငာစာတမ္း တစ္ေစာင္ထြက္လာတယ္။
ေခါင္းစဥ္က
""ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းက ခြဲျခားဆက္ဆံ ဖိနွိပ္ခံေနရေသာ နိဳင္ငံမဲ့ရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ လူ႕အဖြဲ႕အစည္း ကိုျခိမ္းေခ်ာက္ လာေသာျပႆနာ ရပ္မ်ားနွင့္ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရေသာ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ လူသားျဖစ္တည္မႈအေပၚျပစ္မွဴက်ဴးလြန္ျခင္းမ်ား""" တဲ့ …..
ေနာက္ေၾကာင္း ရာဇ၀င္ ေလးလဲ ေရးထားေသးတယ္ …..
""ျမန္မာနိဳင္ငံအစိုးရရဲ႕စနစ္တက်ခြဲျခားထားတဲ့ ေပၚလစီေတြေၾကာင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတစ္သန္းေက်ာ္ ေလာက္ ဟာ ျခိမ္းေခ်ာက္ခံေနရပါတယ္၊
ဒီလူေတြဟာကြဲျပားတဲ့မူဆလင္လူမ်ိဳးစုေတြျဖစ္ပါတယ္။ဇြန္လ၂၀ရက္မွာ UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရး ဆိုင္ရာ အထူးကိုယ္စားလွယ္ျဖစ္သူ Zeid Ra'ad al Hussein ဟာ ျမန္မာနိဳင္ငံအတြင္းမွာရွိေနတဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေတြရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္ခံေနရမွဴေတြ သူတို႕ရဲ႕ လူမ်ိဳးျဖစ္မွဴကို ခြဲျခားဆက္ဆံျပီး အသိအမွတ္ မျပဳမွဴေတြကို UN လူ႕အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္ကိုတင္ျပခဲ့ပါတယ္""
''ဒီကိစၥရပ္ေတြဟာအတြင္းၾကိတ္ျဖစ္ပြားေနျပီး စနစ္တက် စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ ခဲ့တာေတြျဖစ္ပါတယ္။
ဒါေတြဟာဖိနွိပ္ညွင္းပန္းမႈနဲ႕လူသားျဖစ္ျခင္းအေပၚ ၿပစ္မွဴေျမာက္တဲ့က်ဴးလြန္မွဴေတြျဖစ္တယ္လို႕အစီရင္ခံစာမွာေဖာ္ျပထားပါတယ္။"
"" ၂၀၁၂ ခုနွစ္လူမ်ိဳးေရးပဋိပကၡေတြအျပီးမွာ ရိုဟင္ဂ်ာခန္႕ မွန္းတစ္သိန္း နွစ္ေသာင္းေလာက္ဟာ ဒုကၡသည္စခန္းေတြမွာေနထိုင္ေနၾကရပါတယ္။
၂၀၁၆ခုေဖေဖာ္၀ါရီလထဲမွာသြားေရာက္ခဲ့တဲ့ UNရဲ႕
အရာရွိ John Ging ဂ်ြန္ဂင္းရဲ႕ခရီးစဥ္မွာေတြ႕ရွိတင္ျပခ်က္ေတြကေတာ့ အလြန္ဆိုးရြား စိတ္ပ်က္ ဖြယ္ အေျခအေနေတြနဲ႕အတူဘယ္လိုမွလက္ခံနိဳင္ဖြယ္မရွိတဲ့ခြဲျခားဆက္ဆံခံရမွူေပၚလစီေတြ ကိုျမင္ေတြ႕ခဲ့ရတယ္လို႕တင္ျပထားပါတယ္။""""
“”ဒီလိုလုပ္ေဆာင္ခ်က္ေတြေၾကာင္ပိုဆိုးလာတဲ့ရိုက္ခတ္မွဴေတြနဲ႕ေနထိုင္မွဴအေျခအေနဆိုးေတြတိုးပြားလာဖြယ္သာရွိျပီး ရိုဟင္ဂ်ာေတြအေပၚပိုမိုဆိုးရြား တဲ့ဖိစီးနွိပ္စက္မွဴေတြသာ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္..
ဒါေၾကာင့္မို႕လို႕ပဲ တစ္ေသာင္းေက်ာ္ေလာက္ရွိတဲ့ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ အိမ္နီးခ်င္း တိုင္းျပည္ေတြကို ထြက္ေျပးလာၾက ဖြယ္ရွိတယ္..
ဒီအတြက္ေၾကာင့္ပဲသူတို႕ဟာလူကုန္ကူးခံရျခင္းနဲ႕ဒုကၡသည္ဘ၀ေရာက္ရွိရျခင္းေတြကိုျဖစ္ေစခဲ့ျပီးတျခားအျဖစ္ဆိုးေတြလည္းေတြ႕ခဲ့ၾကရတာျဖစ္တယ္။"" တဲ့
ဒါတင္မကေသးဘူး
UN ရဲ႕လူ႕အခြင့္အေရးအထူးကိုယ္စားလွယ္ ရန္ဟီးလီက
ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ self-identification လို႕ေခၚတဲ့ မိမိကိုယ္မိမိ အတည္ျပဳေဖာ္ျပခြင့္ကို UNရဲ႕နိဳင္ငံတကာအတည္ျပဳထားတဲ့ အျပည္ျပည္ ဆိုင္ရာလူ႕အခြင့္အေရးဥပေဒ အရေဖာ္ျပခံယူခြင့္ရွိရ မယ္လို႕ မွတ္ခ်က္ေပးခဲ့တယ္ ဆိုျပီးဒီစာတမ္းမွာေဖာ္ျပထားတယ္။
ေနာက္ တစ္ခါ ရိုဟင္ဂ်ာ အေရးနဲ႕ ပါတ္သက္ျပီး
"" ယခင္အစိုးရေဟာင္းအေနျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို နိဳင္ငံသားအျဖစ္ လက္ခံရန္ အစဥ္တစိုက္ျငင္းပယ္ခဲ့ရံုသာမက ျပည္နယ္အတြင္းခြဲျခားဆက္ဆံျခင္းေနထိုင္မွဴကန္႕သတ္ျခင္းတို႕ျဖင့္ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕၏ အေျခခံလူသား ရပိုင္ခြင့္ကို ပိတ္ပင္ တားဆီးထားရံုမက င္ေစသည့္အျပဳအမူေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္းေတြ႕ရွိရ
ပါသည္။
လူမ်ိဳးဘာသာတစ္ခု၏ သတ္မွတ္ေဖာ္ျပခြင့္အခြင့္အေရးနွင့္ ကာကြယ္ေသာ္ လည္း အျခားလူမ်ိဳးစုစာရင္းတြင္ထည့္သြင္းမခံရေၾကာင္းေတြ႕ရွိရပါသည္။"" တဲ့
ရိုဟင္ဂ်ာကို တရား၀င္ တိုင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုအျဖစ္ ေဖာ္ျပေပးဘို႕ အထိ ေရးထားတယ္။
ေနာက္ဆံုးမွာေတာ့ ….
"" NLD အစိုးရသစ္အေနျဖင့္ ၄င္းခြဲျခားဆက္ဆံေစသည့္ ဥပေဒနွင့္ ရိုဟင္ဂ်ာဆန္႕က်င္ေရး ေပၚလစီတို႕ကို အစိုးရေဟာင္းထံမွ အေမြ ဆက္ခံရရွိခဲ့ေသာ္လည္း အဆိုပါအခ်က္မ်ားကို ပယ္ဖ်က္ရန္ ဆႏၵရွိစြာျဖင့္ေဆာင္ရြက္ေနၾကပါသည္။
နွစ္ေပါင္းမ်ားစြာဖိနွိပ္ ဆက္ဆံေနသည့္လူစုမ်ားကိုလည္း တားဆီးရန္ၾကိဳးပမ္းေနၾကပါသည္။
ၾကြယ္၀ခ်မ္းသာျခင္းကို ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာ မ်ားကိုျမန္မာျပည္ အတြင္းမွ ထြက္ေျပးမႈမ်ိဳး မျဖစ္ေပၚေတာ့ေစရန္ ၾကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္ေနပါသည္။
နိဳင္ငံတကာမွလည္း အဆိုပါရိုဟင္ဂ်ာမ်ား၏ နိဳင္ငံေရးခိုလွႈံခြင့္မ်ားကိုလည္း ပိတ္ဆို႕တားျမစ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါသည္။
NLDအစိုးရအေနျဖင့္ သမိုင္းအခ်က္အလက္ဆိုင္ရာ အခြင့္အလမ္းမ်ားကို အသံုးျပဳျပီး တားဆီးပိတ္ပင္ျခင္းမ်ားကို အဆံုးသတ္ေစျခင္းနွင့္ အတူ ရိုဟင္ဂ်ာတို႕ကို အတည္ျပဳနိဳင္ေရး အင္တိုက္အားတိုက္ ကတိျပဳၾကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္ေပးလ်ွက္ရွိပါသည္ "" ….. တဲ့
ဒီစာတမ္းကို UN အဖြဲ႕၀င္နိဳင္ငံအားလံုးကတစ္ညီတစ္ညြတ္တည္း လက္ခံထားၾကတယ္။
R2P လမ္းေၾကာင္းနဲ႕ UN က ၀င္သိမ္းလိုု႕ရေအာင္ စနစ္တက်အကြင္ဆင္ထား
တာၿဖစ္ပါတယ္။
ၾကားမွာတစ္ခု ေျပာရရင္ ( ၂၀၁၃ ) တုန္းက R2P နဲ႕ OIC က UN မွာ စာတစ္ခုတင္တယ္ ။ျမန္မာျပည္က လူမ်ိဳးတုန္းသတ္ျဖတ္မွဳေတြကို ယူအန္ ၀င္သိမ္းဘို႕ မဲခြဲေပးဘို႕တဲ့ ။ ယူအန္မွာ မြတ္စလင္ခ်ည္း ၇၅% ေက်ာ္တယ္ ။ သူတို႕နိဳင္မွာပဲ ။
၀င္သိမ္းၿပီးတာနဲ႕ သူတို႕ ၾသဇာခံကို သမၼတေျမွာက္မယ္ေပါ့ ။
လစ္ဗ်ားနဲ႕ အီရတ္ကိုလည္း ဒီနည္းတိုင္း လုပ္ခဲ့ပါတယ္။ သူပုန္က တပ္မေတာ္ျဖစ္ တပ္မေတာ္က ေတာခို၊ သူပုုန္ၿဖစ္။
ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ အတိုက္ အခံဘ၀ထဲက ဒီမိုေတြေရာ သူတို႕ပါ ယူအန္၀င္သိမ္းဖိုု႕ ခနခန ေတာင္းဆို ခဲ့ၾကတာ လူတိုင္းသိျပီးသားျဖစ္မွာပါ။
ဒီအစီရင္ခံစာ နဲ႕ အေျခအေနေတြကို နိဳင္ငံေရး ( ဦးရဲထြဋ္ကလြဲလို႕ ) သမၻာရင့္သူေတြက ဘယ္လို သံုးသပ္လဲဆိုေတာ့ ….
ရခိုင္ျပည္နယ္အေရးက ကိုဖီအာနန္ေကာ္မရွင္အေနနဲ႕ R2P ေၾကျငာခ်က္နဲ႕ မတိမ္းမယိမ္းအၾကံျပဳခ်က္ ေတြသာထြက္လာဖို႕ေသခ်ာေနျပီလို႕ ယူဆရ ပါတယ္တဲ့ ။
ကိုဖီအာနန္ရဲ႕အၾကံျပဳခ်က္ထြက္လာတာနဲ႕ R2P လိုအဖြဲ႕ဆီ ခ်က္ခ်င္း ေရာက္ မယ္ ။
ဒါကို အေထာက္အထား လုပ္ျပီး UNရဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးေကာင္စီ ကေၾကျငာခ်က္ထုတ္မယ္ US က လံုျခံဳေရးေကာင္စီတင္မယ္ ။
ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္အေပၚ အစဥ္တစိုုက္ေထာက္ခံရပ္တည္ေပးခဲ့ၾကတဲ့ ရုုရွား နဲ႕
တရုုတ္နိုုင္ငံအစိုုးရေတြက ဗီတိုနဲ႕ပယ္ခ် ရင္ R2P အာဏာနဲ႕
United Nations peacekeeping Forces ေတြေရာက္လာမယ္။
အဲ့ဒီ UN တပ္ေတြထဲမွာ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ က တပ္ေတြနဲ႕ အာရပ္နိဳင္ငံေတြက တပ္ေတြကိုပဲေရြးလႊတ္လိမ့္မယ္။
UN တပ္ေတြ သြင္းလို႕ရေအာင္
ကိုဖီအာနန္အၾကံျပဳခ်က္ ထြက္အျပီးမွာ ရခိုင္က မူဆလင္ေတြဟာ ပဋိကၡ
အၾကီး ၾကီး တစ္ခုကိုလည္းဖန္တီးၾကလိမ့္မယ္ ။
ေဘယ္လို ပဋိပကၡမ်ိဳးလဲဆိုရင္ စစ္တပ္က မလႊဲမေရွာင္သာ တိုုက္ခိုုက္နွိမ္နင္းရတဲ့ ၾကီးမားတဲ့ အၾကမ္းဖက္မႈ ပဋိပကၡၾကီးတစ္ခု ကို ဖန္တီးၾကလိမ့္မယ့္ ။
အဲဒီ ပဋိပကၡမွာ ၿမန္မာ့လုုံၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႕ေတြအေနနဲ႕ ရိုုဟင္ဂ်ာလိုု႕ သူတိုု႕ေၿပာေနတဲ့ က်ဴးေက်ာ္ဝင္ေရာက္လာၾကတဲ့ ဘဂၤါလီအၾကမ္းဖက္သမားေတြကိုုပစ္ခတ္မိတာနဲ႕ R2P နဲ႕ UN တပ္ေတြ ၿမန္မာနိုုင္ငံကိုုဝင္ေရာက္ၿပီး
အနည္းဆုုံးေတာ့ ရခိုုင္ၿပည္နယ္ကိုု Save Zone အၿဖစ္သတ္မွတ္ကာ ထိန္းခ်ဳပ္ထားမွာၿဖစ္ပါတယ္။
ကဲ ဒါဆို ဘာေၾကာင့္ R2P ဥကၠဌ အာနန္ကို ေဒၚလာသန္းခ်ီေပးေခၚရလဲ ဆိုတဲ့ အေၾကာင္းရင္း သိျပီေပါ့ ေနာ္ အမ်ိဳးတို႕ ။
ၿမန္မာနိုုင္ငံရဲ႕ အခ်ဳပ္အၿခာအာဏာ နဲ႕ နယ္နမိတ္မဆုုံးရႈံးရေအာင္ ၿမန္မာ့တပ္မေတာ္ မွ အခ်ိန္မွီ တားဆီးေဆာင္ရြက္နိုုင္ဖိုု႕လိုုအပ္ေနပါၿပီ။
=====+++++++=======
ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ တာ၀န္ယူမႈ (The Responsibility to Project)
‘ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ တာ၀န္ယူမႈ’ ကို R2P ဒါမွမဟုတ္ R to P လို႔ေခၚပါတယ္။ ဒါဟာ လူမ်ဳိးတုံးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္ပစ္မႈနဲ႔ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြကို ကာကြယ္ဖုိ႔ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲမွာ ကုလသမဂၢအဖြဲ႕၀င္ႏိုင္ငံေတြအားလံုး အတည္ျပဳခဲ့တဲ့ ကမၻာလံုးဆုိင္ရာ ႏိုင္ငံေရး သေဘာတူညီခ်က္တစ္ရပ္ ျဖစ္ပါတယ္။
R2P ရဲ႕ သေဘာတရား စည္းမ်ည္းကေတာ့ လူအုပ္စုအားလံုးအေပၚ အစုလိုက္အျပံဳလိုက္ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြနဲ႔ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ဳိးေဖာက္မႈေတြကေန ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေပးဖုိ႔ တာ၀န္ယူတဲ့ အခြင့္အာဏာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး သေဘာတူညီထားမႈအေပၚ အေျခခံပါတယ္။ R2P ရဲ႕ သေဘာထား စည္းမ်ည္းဟာ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒေတြရဲ႕ စံသတ္မွတ္ခ်က္ေတြနဲ႔ သေဘာတရားေတြ (အထူးသျဖင့္ အခ်ဳပ္အျခာအာဏာပိုင္ဆုိင္မႈ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ လံုျခံဳေရး၊ လူ႔အခြင့္အေရးနဲ႔ လက္နက္ကိုင္ပဋိပကၡေတြနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ဥပေဒစည္းမ်ည္းေတြ) ကို ေလးစားလိုက္နာမႈအေပၚမွာ အေျခခံပါတယ္။
R2P ဟာ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြကို ကာကြယ္ဖုိ႔နဲ႔ အဲဒီလိုျဖစ္ပြားမႈေတြကေန အရပ္သားေတြကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ဖုိ႔ ရွိႏွင့္ၿပီးသားျဖစ္တဲ့ က်င့္သံုးမႈေတြ (ေစ့စပ္ညိႇႏိႈင္းျခင္း၊ ႀကိဳတင္သတိေပးျခင္း လုပ္ငန္းစဥ္၊ စီးပြားေရးပိတ္ဆုိ႔မႈနဲ႔ အထူးအခြင့္အာဏာ) ေတြအတြက္ မူေဘာင္တစ္ခု ေပးထားတာပါ။
R2P ရဲ႕ မူေဘာင္ေအာက္မွာ သက္ဆုိင္ရာတာ၀န္ရွိသူေတြအေနနဲ႔ အင္အားသံုးပိုင္ခြင့္ဟာ ကုလသမဂၢ လံုျခံဳေရးေကာင္စီနဲ႔ မတတ္ႏိုင္တဲ့အဆံုး က်င့္သံုးဖုိ႔ ေနာက္ဆံုးနည္းလမ္းအျဖစ္ သတ္မွတ္လိုက္မႈအေပၚမွာပဲ မူတည္ေနပါတယ္။
ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္က ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ေနာက္ပိုင္းကေန စလို႔ R2P နဲ႔ပတ္သက္တဲ့ ႏွစ္ပတ္လည္ အစီရင္ခံစာေတြကို ထုတ္ျပန္ခဲ့ပါတယ္။ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈေတြကို ကာကြယ္ဖုိ႔ အစိုးရအဖြဲ႕ေတြ၊ အစုိးရအဖြဲ႕ေတြအၾကား ေဆာင္ရြက္ေပးတဲ့အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔ အရပ္ဘက္လူ႔အဖြဲ႕အစည္း ေတြအတြက္ အဆင္ေျပႏိုင္တဲ့ နည္းလမ္းေတြအျဖစ္ ခ်ဲ႕ထြင္ခဲ့ပါတယ္။
R2P ဟာ အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံရဲ႕ သီးျခားအေျခအေနရပ္ေတြနဲ႔ဆုိင္တဲ့ အ၀န္းအ၀ိုင္းအတြင္းမွာ R2P ရဲ႕ သေဘာထားစည္းမ်ည္းကို လုပ္ေဆာင္သူအမ်ဳိးမ်ဳိးက အေကာင္အထည္ေဖာ္တာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး အထိုက္အေလ်ာက္ ျငင္းခံုမႈေတြ ျဖစ္ႏုိင္တဲ့ အေၾကာင္းအရာတစ္ရပ္ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ ဥပမာအေနနဲ႔ လစ္ဗ်ား၊ ဆီးရီးယား၊ ဆူဒန္နဲ႔ ကင္ညာ ႏိုင္ငံအသီးသီးဟာ မတူကြဲျပားတဲ့ သီးျခားအေျခအေနရပ္ေတြမွာ ရွိခဲ့ပါတယ္။
လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္တဲ့ ရာဇ၀တ္မႈနဲ႔ က်ယ္ျပန္႔တဲ့အတုိင္းအတာနဲ႔ က်ဴးလြန္တဲ့ စစ္ရာဇ၀တ္မႈေတြကေနသူ တုိ႔ကိုယ္သူတုိ႔ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ဖုိ႔ လူအုပ္စုေတြအေနနဲ႔ စစ္ေရးအရ စုစည္းခုခံပိုင္ခြင့္ ရွိတာကိုလည္း ႏိုင္ငံတကာဥပေဒအရ အသိအမွတ္ျပဳသင့္ပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ R2P ကို တရားမွ်တစြာ က်င့္သံုးဖို႔နဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ေစာဒကတက္ႏုိင္စရာေတြ အမ်ားႀကီးရွိပါတယ္။
======----------========
“အပိုဒ္ ၁၃၉- ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအ၀ိုင္းသည္ ကုလသမဂၢမွတစ္ဆင့္ လူအုပ္စုမ်ားကို လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈတုိ႔မွေန၍ ကာကြယ္ရာ၌ ကူညီရန္ ကုလသမဂၢ ပဋိညာဥ္စာတမ္း၏ အခန္း (၆) ႏွင့္ (၇) တုိ႔ႏွင့္အညီ သင့္ေတာ္ေသာ သံတမန္ဆုိင္ရာ၊ လူသားခ်င္း စာနာေထာက္ထားမႈဆုိင္ရာႏွင့္ အျခားၿငိမ္းခ်မ္းေသာ နည္းလမ္းမ်ား အသံုးျပဳရန္လည္း တာ၀န္ရွိသည္။ ဤျပ႒ာန္းခ်က္၌ ကြၽႏ္ုပ္တုိ႔သည္ ၿငိမ္းခ်မ္းေသာ နည္းလမ္းမ်ားက မလံုေလာက္ျခင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတစ္ႏုိင္ငံ၏ အာဏာပိုင္မ်ားအေနျဖင့္ ၎တုိ႔ ႏုိင္ငံအတြင္းရွိ လူမ်ားအား လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈမ်ားမွေန၍ ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ရန္ သိသာထင္ရွားစြာ ပ်က္ကြက္ျခင္းတို႔ ျဖစ္ေပၚပါက သက္ဆုိင္ရာေဒသတြင္း အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ သင့္ေတာ္သလို ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ျခင္းႏွင့္အတူ အမႈတစ္ခုခ်င္း အေျခခံသေဘာျဖင့္ အခန္း (၇) အပါအ၀င္ ကုလသမဂၢ ပဋိညာဥ္စာတမ္းႏွင့္အညီ လံုျခံဳေရးေကာင္စီမွတစ္ဆင့္ အခ်ိန္ႏွင့္ တစ္ေျပးညီ ျပတ္သားေသာနည္းလမ္းအရ စုေပါင္းလုပ္ေဆာင္ခ်က္ကို ျပဳလုပ္ရန္ ျပင္ဆင္ထားပါသည္။ လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈတုိ႔အျပင္ ယင္းတို႔ႏွင့္ ဆက္ႏႊယ္ေနေသာ ႐ိုက္ခတ္ခ်က္မ်ားမွေန၍ လူအုပ္စုမ်ား ကိုကာကြယ္ေရးအတြက္ တာ၀န္ယူမႈကို ဆက္လက္သတ္မွတ္ရန္ ကုလသမဂၢပဋိညာဥ္ စာတမ္းႏွင့္ ႏုိင္ငံတကာ ဥပေဒ၏ သေဘာထားစည္းမ်ည္းမ်ားကို ႏွလံုးသြင္းလ်က္ အေထြေထြညီလာခံအတြက္ လိုအပ္ခ်က္ကို ကြၽႏ္ုပ္တို႔ အထူးဂ႐ုျပဳပါသည္။ လူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈ၊ စစ္ရာဇ၀တ္မႈ၊ လူမ်ဳိးစုအလိုက္ သုတ္သင္မႈႏွင့္ လူသားဆန္မႈကို ခ်ဳိးေဖာက္ေသာ ရာဇ၀တ္မႈတုိ႔မွေန၍ ၎တုိ႔ႏ ိုင္ငံအတြင္းရွိလူမ်ားကို ကာကြယ္ေစာင့္ေရွာက္ေရးအတြက္ ႏိုင္ငံအသီးသီး၏ စြမ္းရည္တည္ေဆာက္ေရးအား ကူညီရန္ႏွင့္ ပဋိပကၡႏွင့္ အက်ပ္အတည္းမ်ား မျဖစ္ပြားမီ ယင္းဖိစီးမႈမ်ားေအာက္ ေရာက္ရွိေနသည့္ ႏုိင္ငံမ်ားအား ေထာက္ပံ့ကူညီရန္ လိုအပ္သလိုႏွင့္ သင့္ေတာ္သလို ကြၽႏ္ုပ္တုိ႔အေနျဖင့္ ေဆာင္ရြက္ရန္လည္း ရည္ရြယ္ထားပါသည္။”
“အပိုဒ္ ၁၄၀- လူမ်ဳိးတံုး သတ္ျဖတ္မႈမ်ားကို ကာကြယ္ရန္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကုလသမဂၢအတြင္းေရးမွဴးခ်ဳပ္၏ အထူးအၾကံေပးမစ္ရွင္အား ကြၽႏ္ုပ္တို႔အေနျဖင့္ အျပည့္အ၀ ေထာက္ပံ့ေထာက္ခံပါသည္။”
၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ထိပ္သီး ေဆြးေႏြးပြဲရလဒ္ သက္ေသခံစာတမ္းမွာ ပါ၀င္တဲ့ အေပၚမွာေဖာ္ျပထားတဲ့ စာပိုဒ္ေတြဟာ R2P အတြက္ အစိုးရ အဖဲြ႕ေတြအၾကား သေဘာတူညီမႈရဲ႕ အေျခခံျဖစ္ပါတယ္။ ကုလသမဂၢအ ေထြေထြညီလာခံဟာ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ကမၻာ့ထိပ္သီးေဆြးေႏြးပြဲရလဒ္ သက္ေသခံစာတမ္းကို ဆံုးျဖတ္ခ်က္ အမွတ္ ၂၀၀၅၊ ၆၀^၁ နဲ႔ အတည္ျပဳ ခဲ့ပါတယ္။
Subscribe to:
Posts (Atom)
